Aciclovir crème zonder recept: feiten over OTC vs. recept

Aciclovir crème is in Nederland in de 2 gram-verpakking zonder recept verkrijgbaar bij apotheek en drogist voor de behandeling van koortslip (herpes simplex labialis).

Grotere verpakkingen of orale tabletten vragen wel een recept. Dit is een van de weinige antimicrobiële middelen die in NL beperkt OTC verkrijgbaar zijn voor specifieke indicatie.

Waarom Aciclovir crème in Nederland deels OTC en deels receptplichtig is

Aciclovir crème 5% in de 2 gram-verpakking is sinds jaren OTC verkrijgbaar in Nederland voor de behandeling van een opkomende koortslip (Herpes simplex labialis), aangebracht 5 keer per dag gedurende 4 dagen vanaf de eerste tekenen (tintelen, branden, jeuken).

De rationale is dat de aandoening veelvoorkomend, zelf-beperkend en visueel goed herkenbaar is, en dat lokale aciclovir minimaal systemisch wordt opgenomen.

Grotere verpakkingen blijven receptplichtig om langdurig of profylactisch gebruik medisch te begeleiden.

De effectiviteit van aciclovir crème bij koortslip is bescheiden: studies tonen verkorting van genezingsduur met ongeveer een dag bij start in de prodromale fase.

Bij start na blaarvorming is het effect gering.

Voor recidiverende koortslip met meer dan zes episodes per jaar wordt soms orale suppressie met valaciclovir of aciclovir tabletten voorgeschreven; dit is wel receptplichtig en valt buiten OTC-scope.

Wie zoekt op "Aciclovir crème zonder recept"?

De typische zoekers zijn mensen met opkomende koortslip die snel willen behandelen, vaak in de avond of het weekend.

Een tweede groep zijn mensen die regelmatig recidieven hebben en willen weten of ze grotere verpakkingen of suppressietherapie kunnen krijgen.

Voor incidentele behandeling met 2 gram is OTC voldoende; voor frequent recidief is een huisarts-consult of online consult de juiste route voor suppressie-overweging.

Online consult als legaal alternatief voor receptplichtige varianten

Een online consult is alleen relevant voor receptplichtige varianten: grotere aciclovir-crème-verpakkingen of orale tabletten voor suppressie of behandeling van uitgebreide herpes-infecties.

De vragenlijst toetst frequentie van episodes, eerdere behandelingen, immunostatus en lopende medicatie. Voor incidentele koortslip volstaat de OTC-2 gram-verpakking, daar is geen consult voor nodig.

Wanneer is een arts-consult nodig?

Een arts-consult (online of fysiek) is aangewezen bij recidief van meer dan zes episodes per jaar (suppressie-overweging), bij genitale herpes (orale therapie standaard), bij gordelroos-verdenking, bij oogherpes (spoed, oogheelkundige beoordeling), bij immuungecompromitteerde patiënten, bij neonaten, bij zwangerschap met genitale herpes nabij bevalling, en bij onverklaarde of uitgebreide huidlaesies.

Risico's van illegale aankoop

Hoewel de OTC-route in NL legaal is, circuleren via internet imitaties van aciclovir-merken met onjuiste concentratie of zonder werkzame stof.

Bij koortslip-behandeling betekent dat verlies van het bescheiden effect; bij grotere of orale verpakkingen kan onbetrouwbare dosering gevaarlijker zijn.

Reguliere apotheek of drogist borgt OTC-kwaliteit; online aankoop bij niet-geregistreerde verkopers wel.

Bronnen

• European Medicines Agency (EMA), SmPC: aciclovir crème
• College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG): OTC-aciclovir register
• NHG-Standaard Herpes simplex labialis
• Farmacotherapeutisch Kompas: aciclovir
• Lareb: bijwerkingenmeldingen aciclovir
• thuisarts.nl: koortslip-informatie

Prescriptsy is een onafhankelijk vergelijkingsplatform en verkoopt zelf geen medicijnen. Laatst gecontroleerd: 1 mei 2026.