Gabapentyna

Gabapentyna na Prescriptsy

Gabapentyna jest opisany na Prescriptsy jako niezależna informacja o produkcie.

Tutaj możesz zrozumieć, jak działa konsultacja online, jakie kontrole medyczne przeprowadzają kliniki partnerskie i jakie czynniki są ważne przy porównywaniu dostawców.

Sami nie sprzedajemy leków, ale pomagamy użytkownikom porównywać licencjonowanych partnerów opieki zdrowotnej pod względem ceny, szybkości dostawy, jakości usług i ogólnej wiarygodności.

Gabapentyna jest lekiem przeciwdrgawkowym i przeciwbolowym z grupy gabapentynoidow, stosowanym w leczeniu bolu neuropatycznego i padaczki (epilepsji).

Pomimo nazwy sugerujacej pokrewienstwo z kwasem gamma-aminomaslowym (GABA), gabapentyna nie wiaze sie z receptorami GABA ani nie wplywa bezposrednio na transmisje GABAergiczna.

Glowny mechanizm dzialania polega na wiazaniu sie z podjednostka alfa-2-delta kanalow wapniowych bramkowanych napieciem, co zmniejsza naplyyw jonow wapnia do zakonczenia nerwowych i hamuje uwalnianie pobudzajacych neuroprzekaznikow (glutaminianu, noradrenaliny, substancji P).

Bol neuropatyczny dotyka okolo 7-10% populacji ogolnej i jest jednym z najtrudniejszych do leczenia rodzajow bolu przewleklego.

W Polsce problem bolu neuropatycznego dotyczy milionow pacjentow z cukrzyca (neuropatia cukrzycowa), po przebytym polpascu (neuralgia popoltpascowa), z chorobami kregoslupa (rwa kulszowa) i innymi schorzeniami neurologicznymi.

Padaczka dotyczy okolo 1% populacji i jest jednym z najczestszych przewleklych schorzen neurologicznych.

Niniejsza informacja o produkcie zostala zweryfikowana przez redakcja Prescriptsy, i zawiera kliniczny przeglad mechanizmu dzialania gabapentyny, prawidlowego stosowania, dzialan niepozadanych i zasad bezpieczenstwa.

Wazne informacje medyczne o gabapentynie

Gabapentyna jest lekiem na recepte (Rp), ktory wymaga stopniowego zwiekszania dawki na poczatku leczenia i stopniowego zmniejszania przy odstawianiu. 4 kluczowe informacje przed rozpoczeciem leczenia:

• Nigdy nie przerywaj nagle stosowania gabapentyny, nagle odstawienie moze wywolac napady drgawkowe (nawet u pacjentow bez epilepsji), niepokoi, bezsennosc i inne objawy odstawienne; dawke nalezy zmniejszac stopniowo przez minimum 1 tydzien
• Gabapentyna moze powodowac sennosc, zawroty glowy i zaburzenia koordynacji, nie prowadz pojazdow ani nie obsluguj maszyn do momentu ustalenia, jak lek na Ciebie dziala
• Unikaj alkoholu podczas stosowania gabapentyny, alkohol nasila sennosc i zaburzenia osrodkowego ukladu nerwowego
• Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, szczegolnie opioidach (morfina, tramadol, oksykodon), polaczenie gabapentyny z opioidami zwieksza ryzyko depresji oddechowej

W przypadku silnej reakcji alergicznej (obrzek twarzy, ust, trudnosci w oddychaniu) nalezy natychmiast wezwac pogotowie ratunkowe (112 lub 999). W przypadku mysli samobojczych, nasilenia depresji lub nietypowych zmian zachowania nalezy niezwlocznie skontaktowac sie z lekarzem. Dowiedz sie wiecej o konsultacji online i wystawianiu recept.

Czym jest gabapentyna i jak dziala

Gabapentyna jest lekiem przeciwdrgawkowym i przeciwbolowym, ktory zostal pierwotnie opracowany jako analog GABA, ale jego rzeczywisty mechanizm dzialania jest odmienny.

Gabapentyna wiaze sie z wysoka selektywnoscia z podjednostka alfa-2-delta-1 (a2d-1) napieciowo-zaleznych kanalow wapniowych typu N i P/Q w osrodkowym i obwodowym ukladzie nerwowym.

Wiazanie to zmniejsza naplyyw jonow wapnia do zakonczenia presynaptycznych w rogach tylnych rdzenia kregowego i korze mozgowej, co hamuje uwalnianie pobudzajacych neuroprzekaznikow.

W bolu neuropatycznym podjednostka alfa-2-delta ulega nadmiernej ekspresji w neuronach rogowych tylnych rdzenia kregowego w odpowiedzi na uszkodzenie nerwu.

Ta nadmierna ekspresja prowadzi do sensytyzacji osrodkowej (uwrazliwienia osrodkowego ukladu nerwowego na bodyce bolowe), ktora jest kluczowym mechanizmem bolu neuropatycznego.

Gabapentyna, wiazac sie z nadmiernie ekspresjowanymi podjednostkami alfa-2-delta, normalizuje transmisje synaptyczna i zmniejsza patologiczne pobudzenie neuronow czuciowych.

W epilepsji gabapentyna zmniejsza czestotliwosc napadow drgawkowych glownie poprzez ten sam mechanizm, redukcje nadmiernego uwalniania glutaminianu i zmniejszenie pobudliwosci neuronow. Gabapentyna jest stosowana jako lek dodatkowy (adjuwantowy) w terapii napadow padaczkowych ogniskowych (dawniej zwanych czesciowymi) z lub bez wtornego uogolnienia.

Wskazania, kiedy stosuje sie gabapentyne

Bol neuropatyczny u doroslych

Bol neuropatyczny jest glownym wskazaniem do stosowania gabapentyny u doroslych.

Obejmuje on neuralgie popoltpascowa (bol utrzymujacy sie ponad 3 miesiace po epizodzie polpasca), bolesna neuropatie cukrzycowa (palenie, mrowienie, piekacy bol stop i rak u pacjentow z cukrzyca), bol neuropatyczny w przebiegu chorob kregoslupa (radikulopatia, rwa kulszowa z komponentem neuropatycznym), bol fantomowy po amputacji konczynay, oraz bol neuropatyczny w przebiegu stwardnienia rozsianego.

Gabapentyna jest lekiem pierwszego wyboru w leczeniu bolu neuropatycznego zgodnie z wytycznymi wielu towarzystw neurologicznych.

Padaczka (epilepsja)

Gabapentyna jest stosowana jako lek dodatkowy w leczeniu napadow padaczkowych ogniskowych (czesciowych) z lub bez wtornego uogolnienia u doroslych i dzieci od 6 roku zycia.

Nie jest skuteczna w napadach pierwotnie uogolnionych (absansach, napadach mioklonicznych, napadach atonicznych) i moze je nasilac.

Gabapentyna jest czesto wybierana jako lek dodatkowy ze wzgledu na korzystny profil interakcji lekowych (brak wplywu na enzymy watrobowe CYP450).

Inne zastosowania (off-label)

Gabapentyna jest czasem stosowana poza wskazaniami rejestracyjnymi w leczeniu zespolu niespokojnych nog (restless legs syndrome), leku uogolnionego, uderzeni goraca w okresie menopauzy, bezsennosci i fibromialgii. Te zastosowania powinny byc omawiane indywidualnie z lekarzem.

Sposob stosowania gabapentyny, szczegolowy przewodnik

Gabapentyne przyjmuje sie doustnie, niezaleznie od posilkow, popijajac woda. Kluczowa zasada jest stopniowe zwiekszanie dawki (titracja):

• Bol neuropatyczny, dzien 1: 300 mg wieczorem; dzien 2: 300 mg dwa razy dziennie; dzien 3: 300 mg trzy razy dziennie; nastepnie stopniowe zwiekszanie co 3-7 dni do dawki skutecznej (zwykle 900-1800 mg/dobe w 3 dawkach podzielonych, maksymalnie 3600 mg/dobe)
• Padaczka (dorosli), podobny schemat titracji do dawki 900-3600 mg/dobe w 3 dawkach podzielonych
• Padaczka (dzieci 6-12 lat), dawkowanie wg masy ciala: 10-15 mg/kg/dobe, stopniowo do 25-35 mg/kg/dobe w 3 dawkach podzielonych

Przerwa miedzy poszczegolnymi dawkami nie powinna przekraczac 12 godzin, poniewaz gabapentyna ma krotki okres poltrwania (5-7 godzin) i wymaga regularnego dawkowania.

U pacjentow z niewydolnoscia nerek dawke nalezy zmniejszyc proporcjonalnie do klirensu kreatyniny. U pacjentow dializowanych konieczna jest dawka uzupelniajaca po kazdej sesji hemodializy.

Odstawianie gabapentyny powinno odbywac sie stopniowo przez minimum 1 tydzien (zalecane 2 tygodnie). Nagle przerwanie stosowania moze wywolac napady drgawkowe, niepokoi, bezsennosc, nudnosci, bol i pocenie sie.

Dzialania niepozadane gabapentyny

Czeste dzialania niepozadane

Wiekszosci dzialan niepozadanych gabapentyny dotyczy osrodkowego ukladu nerwowego i jest zalezna od dawki. 5 najczesciej zglaszanych dzialan niepozadanych:

• Sennosc i zmeczeniaie (15-20% pacjentow), najczestsze na poczatku leczenia i przy zwiekszaniu dawki; czesto zmniejsza sie z czasem
• Zawroty glowy (10-15%), szczegolnie przy szybkim wstawaniu; wymagaja ostroznosci przy prowadzeniu pojazdow
• Obrzeki obwodowe (5-10%), obrzek stop i kostek; moze wymagac dostosowania dawki
• Zaburzenia koordynacji i chodu (ataksja) (3-8%), chwiejny chod, trudnosci z rownowaoga; czestsze u osob starszych
• Przyrost masy ciala (5-10%), zazwyczaj 2-5 kg w ciagu pierwszych miesiecy; mechanizm nie jest w pelni poznany

Mniej czeste, ale wazne dzialania niepozadane

Zaburzenia widzenia (podwojne widzenie, niewyrazne widzenie) dotycza 2-5% pacjentow. Zaburzenia nastroju i zachowania (draazliwosc, wrogosc, agresja) sa opisywane szczegolnie u dzieci i mlodziezy.

Mysli samobojcze i zachowania samobojcze sa rzadkie, ale wszystkie leki przeciwdrgawkowe sa objete ostrzezeniem FDA/EMA w tym zakresie.

Depresja oddechowa jest mozliwa, szczegolnie w polaczeniu z opioidami i u pacjentow z chorobami pluc.

Kiedy skontaktowac sie z lekarzem

Nalezy skontaktowac sie z lekarzem w przypadku: nasilenia napadow drgawkowych, mysli samobojczych lub nasilenia depresji, ciezkiej sennosci uniemozliwiajacej codzienne funkcjonowanie, nasilonego obrzeku konczyn, wysypki (szczegolnie z goraczka i obrzekiem wezlow chlonnych), trudnosci w oddychaniu (zwlaszcza przy jednoczesnym stosowaniu opioidow), obrzeku twarzy, ust lub gardla (reakcja alergiczna, wezwij pogotowie 112/999).

Kto nie powinien stosowac gabapentyny

Gabapentyna jest przeciwwskazana w nastepujacych sytuacjach. 4 glowne przeciwwskazania:

• Nadwrazliwosc na gabapentyne lub ktorykolwiek skladnik pomocniczy
• Ostre zapalenie trzustki, gabapentyna byla wiazana z przypadkami zapalenia trzustki
• Dzieci ponizej 6 roku zycia (w padaczce), bezpieczenstwo i skutecznosc nie zostaly ustalone
• Bol neuropatyczny u dzieci i mlodziezy ponizej 18 lat, brak danych dotyczacych skutecznosci

Szczegolna ostroznosci wymaga stosowanie u pacjentow z niewydolnoscia nerek (konieczne dostosowanie dawki), u osob starszych (wieksza wrazliwosc na dzialania osrodkowe), u pacjentow z depresja lub myslami samobojczymi w wywiadzie, u osob przyjmujacych opioidy (ryzyko depresji oddechowej), oraz u pacjentow z uzaleznieniaem od substancji w wywiadzie (potencjal naduzywania gabapentyny).

Czy gabapentyna jest dostepna na recepte w Polsce

Tak, gabapentyna jest lekiem na recepte (Rp) zarejestrowanym przez Urzad Rejestracji Produktow Leczniczych (URPL) i dostepnym w polskich aptekach.

Recepta jest wymagana ze wzgledu na potencjal uzaleznieniaowy, dzialania na osrodkowy uklad nerwowy i koniecznosc doboru dawki przez lekarza.

W niektorych krajach gabapentyna jest objeta szczegolnym nadzorem ze wzgledu na narastajacy problem naduzywania. Status refundacji nalezy sprawdzic na aktualnej liscie refundacyjnej NFZ.

Gabapentyna online, bezpieczna droga przez e-konsultacje

Recepte na gabapentyne mozna uzyskac za posrednictwem teleporady lub e-konsultacji z lekarzem. Proces konsultacji przebiega w 4 krokach:

1. Wypelnij formularz medyczny z informacjami o rodzaju i nasileniu bolu lub epilepsji, dotychczasowym leczeniu, stosowanych lekach (szczegolnie opioidach), chorobach nerek, historii uzaleznieniow, depresji i myslach samobojczych.
2. Lekarz z uprawnieniami do wykonywania zawodu w Polsce oceni dokumentacje i zdecyduje, czy gabapentyna jest odpowiednim lekiem dla Pana/Pani sytuacji klinicznej.
3. W przypadku pozytywnej oceny lekarz wystawi e-recepte w systemie e-Zdrowie. Recepta jest dostepna na Internetowym Koncie Pacjenta (IKP) lub przesylana kodem SMS.
4. Realizacja recepty w dowolnej aptece stacjonarnej lub internetowej na terenie Polski.

Kiedy e-konsultacja jest wystarczajaca, a kiedy wymagana jest wizyta stacjonarna

E-konsultacja jest wystarczajaca dla: kontynuacji leczenia u stabilnych pacjentow z dobrze kontrolowanym bolem neuropatycznym lub epilepsja, przedluzenia recepty, drobnych korekt dawkowania.

Wizyta stacjonarna (neurolog) jest wymagana w przypadku: nowego rozpoznania padaczki (koniecznosc diagnostyki, EEG, neuroobrazowania), bolu neuropatycznego opornego na leczenie, nasilenia napadow drgawkowych, objawow depresji lub mysli samobojczych, koniecznosci zmiany schematu leczenia przeciwdrgawkowego.

Krok po kroku, jak korzystac z Prescriptsy

Prescriptsy jest niezalezna platforma informacyjna i afiliacyjna. Nie wystawiamy recept ani nie sprzedajemy lekow. Pomagamy zrozumiec Pana/Pani leczenie i znalezc wiarygodne serwisy e-zdrowia z lekarzami posiadajacymi polskie uprawnienia.

1. Zapoznaj sie z informacjami o gabapentynie i sprawdz, czy odpowiada Twoim potrzebom leczniczym.
2. Kliknij link do konsultacji, aby przejsc do zweryfikowanego serwisu partnerskiego z lekarzami posiadajacymi uprawnienia do wykonywania zawodu w Polsce.
3. Przeprowadz konsultacje i udziel szczerych, pelnych odpowiedzi na pytania medyczne.
4. Odbierz e-recepte za posrednictwem IKP lub kodu SMS i zrealizuj ja w aptece.
5. Stosuj lek zgodnie z zaleceniami i nie przerywaj nagle stosowania bez konsultacji z lekarzem.

Zrodla: Urzad Rejestracji Produktow Leczniczych (URPL) | Baza lekow URPL | Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) | Medycyna Praktyczna