Nizoral Ketoconazol

Nizoral Ketoconazol on Prescriptsy

Nizoral Ketoconazol wordt op Prescriptsy beschreven als onafhankelijke productinformatie.

U leest hier hoe online consultatie werkt, welke medische controles partnerklinieken uitvoeren en welke factoren u kunt vergelijken voordat u een aanbieder kiest.

Wij verkopen zelf geen medicatie, maar helpen u erkende zorgpartners te vergelijken op prijs, leveringssnelheid, service en betrouwbaarheid.

Nizoral Ketoconazol, uitgebreide patiënteninformatie

Nizoral is een antimycotisch geneesmiddel dat ketoconazol 2% als werkzame stof bevat. Het behoort tot de klasse van de azoolantimycotica, specifiek de imidazoolsubgroep.

Ketoconazol bestrijdt schimmels en gisten door hun celmembraanvorming te verstoren.

In Nederland is Nizoral beschikbaar als medicinale shampoo (2%) voor behandeling van roos en seborroïsche dermatitis van de hoofdhuid, en als crème (2%) voor huidschimmelinfecties.

De systemische ketoconazoltablet is in de Europese Unie vanwege leverschaderisico's grotendeels van de markt gehaald; de huidformuleringen zijn veilig in gebruik omdat ketoconazol nauwelijks door de huid wordt opgenomen.

Wat is ketoconazol en hoe werkt het?

Schimmels en gisten, zoals Malassezia (de gist die roos en seborroïsche dermatitis veroorzaakt), hebben ergosterol nodig als bouwsteen voor hun celmembraan.

Ketoconazol blokkeert het enzym 14-alfa-demethylase (CYP51), dat onmisbaar is in de ergosterolsyntheseketen.

Zonder ergosterol worden de schimmelcellen fragiel, lekken ze essentiële moleculen en kunnen zij niet langer groeien of overleven.

Naast het antimycotische effect heeft ketoconazol ook een directe anti-inflammatoire werking die bijdraagt aan de vermindering van roodheid, schilfers en jeuk bij seborroïsche dermatitis, los van het antimycotische effect.

Malassezia-gisten leven normaal op de huid van vrijwel alle mensen zonder problemen te veroorzaken.

Bij mensen met seborroïsche dermatitis reageren de huidcellen echter abnormaal op de vetzuren die Malassezia produceert, wat leidt tot chronische ontsteking en versnelde huidcelvernieuwing (het schilferproces).

Ketoconazol vermindert de Malassezia-kolonisatie waardoor de inflammatoire trigger wordt weggenomen.

Indicaties: wanneer wordt Nizoral gebruikt?

Roos en seborroïsche dermatitis

Roos (pityriasis simplex capitis) en seborroïsche dermatitis zijn de meest voorkomende indicaties voor Nizoral shampoo.

Seborroïsche dermatitis is een chronische, recidiverende huidaandoening die de talgrijke gebieden van het lichaam treft: de hoofdhuid, het gezicht (neusplooi, wenkbrauwen, voorhoofd, oren), de borststreek en soms de rug.

Kenmerkende symptomen zijn schilfers (wit tot geel), roodheid, jeuk en vettig gevoel.

De aandoening komt voor bij 1 tot 3 procent van de bevolking en is bij volwassenen vaker bij mannen dan bij vrouwen.

Nizoral shampoo is effectief bewezen in gerandomiseerde klinische studies: het vermindert schilfervorming, roodheid en jeuk significant bij gebruik 2 tot 3 maal per week gedurende 2 tot 4 weken.

Seborroïsche dermatitis is chronisch van aard en vereist doorgaans onderhoudsbehandeling om terugkeer te voorkomen.

Pityriasis versicolor

Pityriasis versicolor (ook wel tinea versicolor) is een schimmelinfectie van de huid door Malassezia furfur, die vlekken van wisselende kleur (hypo- of hyperpigmentatie) veroorzaakt, met name op de romp, schouders en nek.

De aandoening is niet besmettelijk en niet gevaarlijk, maar kan cosmethisch storend zijn. Ketoconazol shampoo als lichaamswas, dagelijks gedurende 5 dagen, is een effectieve eerste-keuze behandeling.

Na succesvolle behandeling persisteert de verkleuring van de huid enige weken tot maanden, want de pigmentverandering herstelt langzaam ongeacht de schimmeleradicatie.

Huidschimmelinfecties (tinea)

Ketoconazol crème wordt toegepast bij ringworm (tinea corporis), liezeneczeem (tinea cruris) en als alternatief bij voetschimmel (tinea pedis).

In Nederland is terbinafine crème doorgaans de eerste keuze voor dermatofyteninfecties (tinea), vanwege de snellere en meer definitieve eradicatie van dermatofyten.

Ketoconazol crème is een goed alternatief, met name bij gemengde schimmel- en gistinfecties.

Hoe Nizoral shampoo correct gebruiken

Juist gebruik is essentieel voor de effectiviteit van Nizoral shampoo. Volg deze stappen:

1. Maak het haar en de hoofdhuid goed nat met water.
2. Breng een voldoende hoeveelheid shampoo aan op de hoofdhuid en het haar (niet uitsluitend op het haar).
3. Masseer de shampoo goed door het haar en met name in de hoofdhuid.
4. Laat de shampoo 3 tot 5 minuten inwerken; spoel niet direct weg.
5. Spoel de shampoo daarna grondig uit met water.
6. Vermijd contact met de ogen. Als shampoo in de ogen terechtkomt, direct spoelen met veel lauw water.

Gebruik de shampoo 2 tot 3 maal per week tijdens de behandelperiode (2 tot 4 weken). Gewone shampoo kan ook worden gebruikt, maar doe dit vóór of na de medicinale shampoo, niet tegelijkertijd gemengd.

Hoe Nizoral crème correct gebruiken

Was de aangedane huid en droog voorzichtig af. Breng een dunne laag ketoconazol crème aan op de aangedane huid en 2 cm eromheen. Wrijf de crème zacht in.

Dek de behandelde huid niet af met luchtdichte verbanden of folie, tenzij uw arts dit adviseert.

Was uw handen na aanbrengen van de crème, tenzij de handen zelf worden behandeld.

Wanneer verwacht u resultaat?

Bij roos en seborroïsche dermatitis neemt de jeuk doorgaans af binnen één tot twee weken behandeling. Schilfers verminderen merkbaar na twee tot drie weken.

Bij pityriasis versicolor verdwijnen de schimmels na de behandelkuur, maar de verkleuring van de huid kan nog weken tot maanden persisteren.

Geduld is vereist: de pigmentverandering herstelt niet sneller door langer te behandelen.

Bewaren en praktische informatie

Bewaar Nizoral shampoo en crème bij kamertemperatuur (beneden 25 graden Celsius), droog en buiten bereik van kinderen. Niet invriezen. Gebruik het product niet na de op de verpakking vermelde houdbaarheidsdatum. Lever niet meer gebruikte producten in bij de apotheek.

Nizoral shampoo is in Nederland beschikbaar als zelfzorgmiddel (drogist, apotheek) en als receptgeneesmiddel. Ketoconazol crème is doorgaans verkrijgbaar op recept. Informeer bij uw apotheker over vergoeding vanuit de basisverzekering; vergoeding is afhankelijk van de indicatie en het type preparaat.

Wanneer een arts raadplegen

Raadpleeg een arts als:

• Uw klachten na vier weken behandeling niet zijn verbeterd of verslechteren
• U een ernstige allergische reactie ervaart: netelroos, zwelling van het gezicht of de lippen, moeite met ademhalen
• U hevige irritatie, roodheid of blaarvorming op de behandelde huid ervaart
• Uw roos of huidinfectie gepaard gaat met koorts, zwelling of pus (mogelijk bacteriële superinfectie)

Vergiftigingen Informatie Centrum: 0800-0099. Spoedeisende hulp: 112.

Aanvullende informatie

Productinformatie over Nizoral is beschikbaar via cbg-meb.nl. Informatie over huidaandoeningen en behandelrichtlijnen vindt u op thuisarts.nl en via de dermatoloog of huisarts. De NHG-standaard Eczeem en de NVDV-richtlijn Seborroïsche Dermatitis beschrijven de Nederlandse behandelaanbevelingen voor seborroïsche dermatitis.

Vergelijking van ketoconazol met andere antimycotica

Ketoconazol behoort tot de eerste generatie imidazolen en is sinds de jaren tachtig in klinisch gebruik.

In Nederland is systemisch ketoconazol (tabletten) sinds 2013 uitsluitend nog geregistreerd voor de behandeling van het syndroom van Cushing onder strikte voorwaarden, vanwege het verhoogde risico op hepatotoxiciteit.

Voor dermatomycosen wordt ketoconazol in Nederland vrijwel uitsluitend topicaal toegepast, in de vorm van shampoo (2%), crème (2%) of lotion.

Deze topicale vormen zijn zonder medisch voorschrift verkrijgbaar bij de drogist en apotheek voor indicaties zoals seborroisch eczeem, pityriasis versicolor en milde tot matige dermatomycosen.

Alternatieve antimycotische werkzame stoffen in Nederland omvatten de topische imidazolen miconazol (Daktarin) en clotrimazol (Canesten), het allylamine terbinafine (Lamisil), en het thiocarbamaat tolnaftaat.

Voor ernstige of recidiverende dermatomycosen zijn systemische alternatieven terbinafine (tabletten) en itraconazol (capsules) eerste keus. Fluconazol wordt voornamelijk ingezet voor Candida-infecties en voor profylaxe bij immunogecompromitteerde patienten.

De keuze tussen deze middelen wordt bepaald door de aard van de infectie, de lokalisatie, de verwekker en patientspecifieke factoren zoals leverfunctie en medicatie-interacties.

Seborroisch eczeem en Nizoral shampoo

Seborroisch eczeem is een chronische inflammatoire huidaandoening die zich uit in roodheid, schilfering en jeuk op seborroische gebieden zoals de hoofdhuid, het gelaat (neusvleugels, wenkbrauwen) en de borst.

De gist Malassezia furfur speelt een centrale rol in de pathogenese door activatie van de inflammatoire respons in de huid.

Nizoral shampoo met ketoconazol 2% is een effectieve behandeling voor seborroisch eczeem van de hoofdhuid en wordt tweemaal per week toegepast gedurende drie tot vier weken tijdens de actieve fase, gevolgd door een onderhoudsbehandeling van eenmaal per een tot twee weken.

Toepassing: bevochtig het haar, breng een kleine hoeveelheid Nizoral shampoo aan op de hoofdhuid, masseer zachtjes in, laat drie tot vijf minuten inwerken en spoel daarna grondig uit.

Vermijd contact met de ogen. Bij onvoldoende respons na vier weken is heroverweging van de diagnose aangewezen.

Alternatieven bij onvoldoende effect zijn zinkpyrithion-shampoo, selenium-sulfide-shampoo of, in overleg met de huisarts, een corticosteroid-lotion (clobetasol of betamethason) voor de hoofdhuid tijdens exacerbaties.

Pityriasis versicolor behandeling

Pityriasis versicolor is een oppervlakkige schimmelinfectie veroorzaakt door Malassezia furfur, die zich uit in gehypo- of gehyperpigmenteerde, licht schilferende plaques op de romp, schouders en bovenarmen.

De aandoening komt vooral voor in de zomer en bij mensen met overmatige transpiratie.

Nizoral shampoo 2% kan worden gebruikt als lichaamswasmiddel: aanbrengen op de aangedane huid, vijf minuten laten inwerken en afspoelen. Behandel eenmaal daags gedurende vijf opeenvolgende dagen.

Alternatief kan Nizoral crème 2% eenmaal daags gedurende twee tot drie weken worden toegepast.

Bij uitgebreide of therapieresistente pityriasis versicolor is systemische behandeling met itraconazol (200 mg eenmaal daags gedurende zeven dagen) of fluconazol (300 mg eenmaal per week gedurende twee weken) mogelijk, na medisch overleg.

De huidverkleuring kan enkele maanden blijven bestaan na succesvolle schimmeleradicatie; dit is geen therapiefalen maar een traag herstel van de melaninepigmentatie.

Leefstijladviezen bij chronische huidschimmels

Naast medicamenteuze behandeling zijn enkele leefstijladviezen zinvol om recidieven van oppervlakkige schimmelinfecties te voorkomen. Houd de huid droog, vooral in huidplooien (liezen, oksels, interdigitale ruimten).

Draag ademende kleding van katoen of linnen. Vermijd strakzittende synthetische kleding die transpiratie bevordert.

Wissel dagelijks van sokken en draag afwisselend verschillende paren schoenen om deze te laten drogen.

Bij tinea pedis (voetschimmel): droog de voeten grondig na elke keer douchen, gebruik een aparte handdoek voor de voeten, vermijd het lopen op blote voeten in gemeenschappelijke douche- en zwemaccommodaties.

Bij herhaalde recidieven is poedervormig antimycoticum (miconazolpoeder) in de schoenen een nuttige preventieve maatregel. Was beddengoed en handdoeken op minimaal 60 graden Celsius tijdens een actieve infectie.

Bij pityriasis versicolor: douche regelmatig tijdens warme zomermaanden, vermijd overmatig zweten tijdens sport of werk, gebruik een zuurvormende huidverzorging (bijvoorbeeld een benzoylperoxide-reiniger een tot twee keer per week op de romp) om Malassezia-kolonisatie te verminderen.

Zonlicht kan de infectie tijdelijk verbeteren door de antimicrobiele werking van UV-straling, maar draagt bij aan de pigmentverschillen in de huid.

Veelgestelde vragen over Nizoral

Mag ik Nizoral shampoo gebruiken tijdens de zwangerschap?

Nizoral shampoo en crème kunnen tijdens de zwangerschap worden gebruikt voor topicale indicaties, omdat de systemische absorptie via de huid verwaarloosbaar is.

Desondanks is terughoudendheid geboden; gebruik Nizoral alleen wanneer een duidelijke medische indicatie bestaat en overleg bij voorkeur met uw verloskundige of huisarts.

Systemisch ketoconazol (tabletten) is gecontraindiceerd tijdens de zwangerschap.

Kan ik Nizoral shampoo combineren met mijn reguliere haarverzorgingsproducten?

Ja. U kunt Nizoral shampoo tweemaal per week gebruiken voor de behandeling van seborroisch eczeem en op de overige dagen uw gebruikelijke shampoo en conditioner toepassen.

Vermijd combineren met sterke zuren of alkalische producten direct voor of na Nizoral shampoo, omdat dit de werking kan verminderen.

Na hoe lang zie ik verbetering bij seborroisch eczeem?

De meeste patienten ervaren binnen een tot twee weken een duidelijke vermindering van jeuk en schilfering. Volledige verbetering vereist doorgaans drie tot vier weken behandeling.

Bij onvoldoende respons na vier weken is heroverweging van de diagnose aangewezen. Overleg dan met uw huisarts.

Is Nizoral ook effectief tegen roos?

Ja. Eenvoudige cosmetische roos (pityriasis simplex capillitii) reageert goed op Nizoral shampoo, omdat ook hier Malassezia-gisten een rol spelen. Voor reguliere roos volstaat doorgaans eenmaal per week toepassing.

Anti-roos-shampoos met zinkpyrithion of selenium-sulfide zijn alternatieven voor mensen die ketoconazol niet goed verdragen.

Aanvullende betrouwbare bronnen

• Farmacotherapeutisch Kompas (ketoconazol): farmacotherapeutischkompas.nl
• NHG-Behandelrichtlijn Dermatomycosen: richtlijnen.nhg.org
• KNMP Kennisbank: knmp.nl
• Thuisarts.nl (seborroisch eczeem, huidschimmel): thuisarts.nl

Shampoo is OTC verkrijgbaar
Orale ketoconazol is in NL niet meer geregistreerd. Lees feiten over OTC en uit-de-handel.