Adenuric

Adenuric on Prescriptsy

Adenuric wordt op Prescriptsy beschreven als onafhankelijke productinformatie.

U leest hier hoe online consultatie werkt, welke medische controles partnerklinieken uitvoeren en welke factoren u kunt vergelijken voordat u een aanbieder kiest.

Wij verkopen zelf geen medicatie, maar helpen u erkende zorgpartners te vergelijken op prijs, leveringssnelheid, service en betrouwbaarheid.

Adenuric (febuxostat): xanthineoxidaseremmer voor de behandeling van jicht en hyperurikemie

Adenuric bevat febuxostat, een selectieve xanthineoxidaseremmer die wordt gebruikt voor de chronische behandeling van hyperurikemie bij volwassenen met jicht.

Het middel verlaagt de concentratie urinezuur (uraat) in het bloed door de enzymatische omzetting van purineafbraakproducten naar urinezuur te blokkeren.

Adenuric is geregistreerd door het EMA en toegelaten door het CBG in Nederland, en wordt vergoed via de Zorgverzekeringswet (Zvw) bij een erkende indicatie.

Tevens is Adenuric geïndiceerd voor de preventie van tumorlysissyndroom bij chemotherapie voor hematologische maligniteiten.

Wat is jicht en waarom is uraatverlaging essentieel?

Jicht is een vorm van jichtige arthritis die wordt veroorzaakt door de neerslag van natriumuraaткристallen in gewrichten en omringend weefsel.

Dit treedt op wanneer het serumurinezuurgehalte chronisch verhoogd is (hyperurikemie), gedefinieerd als urinezuur boven 360 micromol/l (6 mg/dl).

Urinezuur is het eindproduct van de afbraak van purinen, die afkomstig zijn van de eigen celkernafbraak en uit purinrijke voeding (met name orgaanvlees, vlees, zeevruchten, bier en fructoserijke dranken).

Epidemiologie van jicht in Nederland

Jicht is de meest voorkomende inflammatoire gewrichtsaandoening bij volwassen mannen en de frequentie neemt toe met de leeftijd.

In Nederland lijden naar schatting 250.000 tot 400.000 mensen aan jicht. Risicofactoren omvatten mannelijk geslacht, hogere leeftijd, obesitas, nierinsufficiëntie, hypertensie, gebruik van thiazidediuretica en overmatig alcoholgebruik.

De aandoening is goed behandelbaar maar vereist langdurige therapietrouw.

Jichtaanvallen en tophi

Acute jichtaanvallen kenmerken zich door plotselinge, hevige pijn, zwelling, warmte en roodheid van een gewricht (klassiek de grote teen (podagra), maar ook enkel, knie, pols, elleboog en vingers).

Zonder behandeling verlopen aanvallen doorgaans in 3-10 dagen spontaan, maar herhaalde aanvallen leiden tot progressieve gewrichtsschade.

Bij chronische onbehandelde hyperurikemie worden tophi gevormd: kalkachtige urinezuurafzettingen in weefsels, gewrichten, pezen en oren, die kunnen leiden tot permanente gewrichtsdeformatie.

De enige effectieve langetermijnbehandeling van jicht is het verlagen en handhaven van het serumurinezuurgehalte beneden de kristallisatiedrempel (< 360 micromol/l, of < 300 micromol/l bij ernstige jicht met tophi).

Dit voorkomt nieuwe aanvallen, stimuleert de oplossing van bestaande uraatkristallen en bevordert het verdwijnen van tophi.

Werkingsmechanisme van febuxostat

Febuxostat is een selectieve niet-purinegebonden remmer van xanthineoxidase (XO), het sleutelenzym in de purineafbraak.

Xanthineoxidase katalyseert twee reacties: de omzetting van hypoxanthine naar xanthine en van xanthine naar urinezuur.

Febuxostat remt xanthineoxidase direct en selectief in zowel de geoxideerde (Mo6+) als de gereduceerde (Mo4+) vorm van het enzym, wat resulteert in een completere en stabielere remming dan de niet-selectieve remming door oxypurinol (de actieve metaboliet van allopurinol).

In klinische vergelijkingsstudies (APEX en FACT) bereikte febuxostat 80 mg en 120 mg significant vaker het therapeutisch doel (serumurinezuur < 360 micromol/l) dan standaard allopurinol 300 mg, met name bij patiënten met nierinsufficiëntie.

Dit farmacologisch voordeel maakt febuxostat een waardevolle optie voor patiënten die allopurinol niet verdragen of bij wie allopurinol onvoldoende effect heeft.

Indicaties

Adenuric is in Nederland geïndiceerd voor:

• Chronische behandeling van hyperurikemie bij volwassenen met jicht, inclusief patiënten met uraatneerslag (tophi) of een voorgeschiedenis van jichtaanvallen
• Preventie en behandeling van hyperurikemie bij volwassenen die chemotherapie ontvangen voor hematologische maligniteiten met matig tot hoog risico op tumorlysissyndroom (TLS): gestart 2 dagen voor chemotherapie

Adenuric is uitsluitend geïndiceerd bij volwassenen (>= 18 jaar) voor de jichtindicatie. Voor de TLS-indicatie zijn ook pediatrische gegevens beschikbaar; raadpleeg de SmPC voor pediatrische dosering.

Dosering en behandeldoelen

Startdosering en titratie bij jicht

De aanbevolen startdosering is 80 mg eenmaal daags, in te nemen met of zonder voedsel, bij voorkeur op hetzelfde tijdstip.

Na 2 tot 4 weken behandeling wordt het serumurinezuurgehalte gecontroleerd. Wanneer het urinezuur boven 360 micromol/l blijft, wordt de dosis verhoogd naar 120 mg eenmaal daags.

Het therapeutische doel is het handhaven van serumurinezuur onder 360 micromol/l; bij patiënten met uitgebreide tophi of ernstige jicht wordt gestreefd naar een niveau onder 300 micromol/l voor snellere oplossing van uraatkristallen.

Profylaxe van jichtaanvallen bij start

In de eerste maanden van uraatverlaging kunnen jichtaanvallen frequent optreden door mobilisatie van uraatkristallen uit weefseldepots.

Dit is een normaal en verwacht fenomeen: wanneer het serumurinezuur daalt, lossen oppervlakkige uraatkristallen op en komen vrij in het gewrichtsvocht, waardoor een ontstekingsreactie wordt uitgelokt.

Dit is geen teken van falen van de therapie en geen reden om de behandeling te staken. Profylaxe met een NSAID (bijv.

naproxen 250 mg tweemaal daags) of colchicine (0,5 mg tweemaal daags) gedurende minimaal 6 maanden wordt aanbevolen.

Voordeel bij nierinsufficiëntie

Febuxostat wordt gemengd renaal (49%) en hepatisch (51%) geklaard.

Dit gemengde eliminatieprofiel is een klinisch voordeel: bij milde tot matige nierinsufficiëntie (GFR >= 30 ml/min) is geen dosisaanpassing vereist en blijft de effectiviteit behouden.

Dit contrasteert met allopurinol, dat voor 70% renaal wordt geklaard en bij nierinsufficiëntie moet worden gedoseerd naar de GFR, wat vaak resulteert in subtherapeutische doses en onvoldoende uraatverlaging.

Bij GFR < 30 ml/min is voorzichtigheid geboden met febuxostat (max. 80 mg); bij ernstige nierinsufficiëntie zijn slechts beperkte gegevens beschikbaar.

Adenuric in de Nederlandse zorgpraktijk

Vergoeding en preferentiebeleid

Adenuric wordt vergoed via de basisverzekering (Zvw) bij voorschrift door een arts. In de NHG-richtlijn jicht is allopurinol de eerste keuze voor uraatverlaging.

Adenuric is aangewezen als tweede keuze bij onverdraagzaamheid (bijv.

allopurinol-overgevoeligheid, ook aangeduid als DRESS-syndroom bij allopurinol) of onvoldoende werkzaamheid van allopurinol, of bij patiënten met significante nierinsufficiëntie waarbij allopurinol gedoseerd naar GFR onvoldoende uraatverlaging biedt.

Eigen risico: 385 euro per jaar.

Reumatologische zorg en NHG-richtlijnen

De NHG-standaard Jicht biedt richtlijnen voor behandeling door de huisarts, inclusief indicaties voor starten van uraatverlaging (na twee aanvallen, bij tophi, bij nierinsufficiëntie of uraatstenen).

Bij complexe jicht (tophi, frequente aanvallen, gewrichtsschade, comorbiditeiten) verwijst de huisarts naar een reumatoloog. Thuisarts.nl biedt uitgebreide patiëntinformatie over jicht, leefstijladviezen en medicamenteuze behandeling.

Online consult bij Prescriptsy

Patiënten met bekende jicht die vragen hebben over hun uraatverlaging, bijwerkingen van allopurinol ervaren, of onvoldoende effect zien van de huidige behandeling, kunnen een online consult aanvragen bij Prescriptsy.

Na beoordeling van de medische situatie inclusief actuele laboratoriumwaarden (serumurinezuur, nierfunctie (GFR, creatinine), leverenzymen) kan een Prescriptsy-arts een recept voor Adenuric uitschrijven of doorverwijzen naar een reumatoloog.

Prescriptsy-artsen zijn BIG-geregistreerd en handelen conform IGJ-richtlijnen en NHG-standaarden.

Bijwerkingen

Jichtaanvallen bij start van therapie

Jichtaanvallen zijn de meest voorkomende bijwerking van Adenuric in de eerste maanden van behandeling. Ze worden veroorzaakt door mobilisatie van uraatkristallen door de acute daling van het serumurinezuur.

Dit is een verwacht en normaal fenomeen dat geen reden vormt om de therapie te staken. Profylaxe met NSAID of colchicine beperkt dit risico aanzienlijk.

Na 3-6 maanden continue behandeling nemen jichtaanvallen sterk af naarmate de uraatdepots worden uitgeput.

Leverenzymstijging

Verhoogde leverenzymen worden regelmatig gezien bij gebruik van Adenuric. Doorgaans zijn deze asymptomatisch en reversibel. Leverfunctietests worden aanbevolen voor aanvang en periodiek tijdens behandeling.

Bij significante stijging (meer dan 3x de bovengrens van normaal, aanhoudend) dient de behandeling te worden gestaakt en de oorzaak nader te worden onderzocht.

Cardiovasculaire risico's

Op basis van de CARES-studie is een hoger risico op cardiovasculaire sterfte gerapporteerd bij febuxostat ten opzichte van allopurinol bij patiënten met reeds bestaand cardiovasculair lijden.

De FAST-studie (2020, gepubliceerd in The Lancet) vond bij een bredere populatie echter geen significant verschil in cardiovasculaire uitkomsten tussen febuxostat en allopurinol.

Het EMA en CBG hebben de SmPC aangepast met een waarschuwing voor patiënten met voorgeschiedenIs van hartziekte of beroerte.

Adenuric dient bij deze patiënten met bijzondere voorzichtigheid te worden gebruikt of vermeden.

Ernstige overgevoeligheidsreacties

Ernstige huidreacties (Stevens-Johnson-syndroom, DRESS-syndroom) zijn zeldzaam maar potentieel levensbedreigend. Staken van de behandeling en spoed medische hulp zijn vereist bij tekenen van uitgebreide huiduitslag, blaren, slijmvlieserosies, koorts of lymfadenopathie. Melden bij Lareb via lareb.nl.

Waarschuwingen en interacties

Absoluut gecontra-indiceerde combinaties

Adenuric mag nooit worden gecombineerd met azathioprine of mercaptopurine. Remming van xanthineoxidase verhoogt de blootstelling aan deze cytotoxische middelen sterk (verminderde afbraak), met risico op ernstige beenmergsuppressie en levensbedreigende toxiciteit. Theofylline: gecombineerd gebruik is eveneens gecontra-indiceerd vanwege stijging van theofyllineconcentraties.

Dieetadviezen bij jicht

Hoewel Adenuric effectieve medicamenteuze uraatverlaging biedt, heeft leefstijl een ondersteunende rol. Beperk purinrijke voeding: orgaanvlees (lever, nier), rood vlees in grote hoeveelheden, sardines, mosselen, scampi en andere schaaldieren.

Beperk frisdranken en sap met fructose-glucosestroop. Beperk alcoholgebruik, met name bier (hoog puringehalte).

Zorg voor adequate hydratatie (>= 2 liter water per dag) om de renale uraatuitscheiding te bevorderen. Thuisarts.nl biedt praktische dieetadviezen bij jicht.

Veelgestelde vragen

Waarom krijg ik meer jichtaanvallen na het starten van Adenuric?

Dit is een normaal en verwacht fenomeen dat bij alle effectieve urinezuurverlagende therapieën optreedt.

De plotselinge daling van het serumurinezuur mobiliseert uraatkristallen uit weefseldepots naar het gewrichtsvocht, waardoor tijdelijk meer jichtaanvallen worden uitgelokt.

Dit verbetert doorgaans na 3-6 maanden behandeling wanneer de uraatdepots zijn gereduceerd. Profylaxe met NSAID of colchicine helpt deze aanvallen te voorkomen.

Staken van Adenuric vanwege jichtaanvallen is een veelgemaakte fout die de behandeling verlengt en verergert.

Hoe lang moet ik Adenuric gebruiken?

Adenuric is een behandeling voor de lange termijn.

Jicht is een chronische stofwisselingsziekte waarbij levenslange uraatverlaging noodzakelijk is om terugkeer van aanvallen, groei van tophi en gewrichtsschade te voorkomen.

Staken van de therapie leidt vrijwel altijd tot terugkeer van hyperurikemie binnen weken tot maanden, en hervatting van jichtaanvallen.

Bespreek de behandelduur en de noodzaak van monitoring altijd met uw arts.

Kan ik Adenuric gebruiken bij nierinsufficiëntie?

Ja, Adenuric is een van de weinige urinezuurverlagende middelen die effectief en veilig zijn bij milde tot matige nierinsufficiëntie (GFR >= 30 ml/min) zonder dosisaanpassing.

Dit is een klinisch voordeel ten opzichte van allopurinol. Bij ernstige nierinsufficiëntie (GFR < 30 ml/min) is voorzichtigheid geboden; de maximale aanbevolen dosis is dan 80 mg.

Nierfunctie dient regelmatig te worden gecontroleerd.

Bronnen en verdere informatie

• CBG (College ter Beoordeling van Geneesmiddelen): cbg-meb.nl
• KNMP Apotheek.nl: apotheek.nl
• Thuisarts.nl (NHG jichtinformatie): thuisarts.nl
• Lareb (bijwerkingencentrum): lareb.nl
• EMA (Europees Geneesmiddelenbureau, SmPC Adenuric): ema.europa.eu
• IGJ (Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd): igj.nl