Desogestrel

Desogestrel on Prescriptsy

Desogestrel wordt op Prescriptsy beschreven als onafhankelijke productinformatie.

U leest hier hoe online consultatie werkt, welke medische controles partnerklinieken uitvoeren en welke factoren u kunt vergelijken voordat u een aanbieder kiest.

Wij verkopen zelf geen medicatie, maar helpen u erkende zorgpartners te vergelijken op prijs, leveringssnelheid, service en betrouwbaarheid.

Desogestrel 75 mcg is een progestageen-only anticonceptivum, ook wel bekend als de minipil of progestageen-only pil (POP).

Het wordt uitsluitend op recept verstrekt en is geregistreerd door het CBG voor de preventie van zwangerschap bij vrouwen van vruchtbare leeftijd.

Desogestrel 75 mcg onderscheidt zich van oudere POP-varianten door zijn primaire werkingsmechanisme: het remt de ovulatie betrouwbaar, waarvoor een strikte innametijd vereist is van maximaal 36 uur.

Desogestrel is beschikbaar als generiek preparaat en onder de merknamen Cerazette en andere handelsnamen.

Het is bijzonder geschikt voor vrouwen die geen oestrogenen kunnen of willen gebruiken, zoals rokers ouder dan 35 jaar, vrouwen met migraine met aura, vrouwen met een verhoogd cardiovasculair risico, en vrouwen die borstvoeding geven.

Prescriptsy biedt consultaties aan bij geregistreerde artsen die de geschiktheid van desogestrel voor uw situatie kunnen beoordelen. Zie ook onze pagina over Diane voor gecombineerde anticonceptie.

Hoe werkt desogestrel 75 mcg?

Desogestrel is een derde generatie progestageen met een hoge selectiviteit voor de progesteronreceptor en geringe androgene activiteit.

Het werkt primair via centrale remming van de ovulatie: door onderdrukking van de GnRH-pulsatiliteit in de hypothalamus wordt de LH-piek geblokkeerd die nodig is voor de follikelrupture en eisprong.

Dit is het meest betrouwbare anticonceptieve mechanisme en maakt desogestrel 75 mcg effectiever dan oudere progestageen-only pillen die hoofdzakelijk via cervixslijmverdikking werkten.

Aanvullend maakt desogestrel het cervixslijm dikker en taaier, waardoor spermatozoïden moeilijker door de cervix kunnen penetreren.

Het endometrium verandert ook van karakter, waardoor innesteling van een bevruchte eicel minder waarschijnlijk is.

Deze drie werkingsmechanismen tezamen resulteren in een uitstekende anticonceptieve effectiviteit van meer dan 99 procent bij correct gebruik (Parelindex minder dan 1).

Het farmacologische verschil met de gecombineerde pil is de afwezigheid van een oestrogeencomponent. Dit heeft voor- en nadelen.

Voordelen zijn het lage cardiovasculaire risicoprofiel, de geschiktheid voor borstvoeding en de toepasbaarheid bij oestrogeencontra-indicaties. Nadelen zijn de kans op onregelmatig bloedverlies en de strengere innametijdverplichting.

Desogestrel versus gecombineerde pil: wanneer kiezen?

De gecombineerde pil (met oestrogeen en progestageen) is voor de meeste vrouwen de standaard keuze voor hormonale anticonceptie. Desogestrel 75 mcg is een alternatief voor specifieke situaties.

Desogestrel wordt geadviseerd bij vrouwen met contra-indicaties voor oestrogenen.

Dit zijn: migraine met aura (absolute contra-indicatie voor gecombineerde pil vanwege verhoogd CVA-risico), rooksters ouder dan 35 jaar (verhoogd trombose- en CVA-risico bij gecombineerde pil), vrouwen met een doorgemaakt hartinfarct of CVA, vrouwen met een hoge bloeddruk die niet goed is ingesteld, vrouwen met diepe veneuze trombose of longembolie in de voorgeschiedenis, en vrouwen met ernstige leveraandoening.

De NHG-Standaard Anticonceptie stelt dat desogestrel 75 mcg een goed getolereerde en veilige keuze is voor vrouwen met oestrogeencontra-indicaties en voor vrouwen die borstvoeding geven na minstens zes weken postpartum.

Bij borstvoedende vrouwen heeft desogestrel de voorkeur boven de gecombineerde pil omdat oestrogenen de melkproductie kunnen verminderen.

Onregelmatig bloedverlies bij desogestrel: wat kunt u verwachten?

Onregelmatig bloedverlies is de meest voorkomende en voor vrouwen meest hinderlijke bijwerking van desogestrel. Het ontbreken van een oestrogeencomponent die het endometrium stabiliseert, leidt tot een minder voorspelbaar bloedverliespatroon. Dit is geen teken van verminderde effectiviteit.

In klinische studies met desogestrel 75 mcg ervaart na zes maanden gebruik circa 50 procent van de vrouwen geen bloedverlies (amenorroe), 30 procent onregelmatig bloedverlies en 20 procent redelijk regelmatig bloedverlies.

Amenorroe is volledig veilig; er is geen medische noodzaak om bloedverlies op gang te brengen. Onregelmatig bloedverlies verbetert doorgaans na drie tot zes maanden gebruik.

Als u onregelmatig bloedverlies ervaart dat uw dagelijks leven verstoort, overleg dan met uw arts over alternatieve anticonceptieopties zoals de hormonale IUS (hormoonspiraal, Mirena of Kyleena), het implantaat (Nexplanon) of een gecombineerde pil indien geen contra-indicaties bestaan.

Desogestrel en borstvoeding

Desogestrel 75 mcg is compatibel met borstvoeding en wordt aanbevolen als methode van keuze voor borstvoedende moeders die hormonale anticonceptie wensen. In tegenstelling tot de gecombineerde pil heeft desogestrel geen negatief effect op de melkproductie of de samenstelling van moedermelk.

Kleine hoeveelheden etonogestrel (de actieve metaboliet van desogestrel) worden uitgescheiden in moedermelk.

Op basis van de beschikbare gegevens zijn er geen aanwijzingen voor nadelige effecten op de gezondheid van de zuigeling bij gebruik van desogestrel door de moeder.

Desondanks adviseert de bijsluiter te starten met desogestrel niet eerder dan zes weken na de bevalling, wanneer de borstvoeding is gevestigd.

Desogestrel en stemmingsveranderingen

Stemmingsveranderingen zijn de meest gemelde bijwerking bij Lareb (Nederlands bijwerkingencentrum) voor alle hormonale anticonceptiva, inclusief desogestrel. Vrouwen rapporteren depressieve gevoelens, prikkelbaarheid, angst en verminderd libido.

Epidemiologisch onderzoek toont een verband tussen hormonale anticonceptie en het gebruik van antidepressiva, hoewel causaliteit moeilijk te bewijzen is gezien de vele confounders.

Vrouwen met een voorgeschiedenis van depressie dienen hierover te worden geïnformeerd voor aanvang van de behandeling.

Indien depressieve klachten optreden of verergeren bij gebruik van desogestrel, bespreek dit dan met uw arts.

Niet-hormonale alternatieven (koperspiraal) zijn beschikbaar voor vrouwen die hormonale invloeden op de stemming willen vermijden.

Individuele gevoeligheid voor stemmingseffecten van progestagenen varieert sterk. Sommige vrouwen ervaren geen enkele stemmingsinvloed, terwijl anderen significant worden beïnvloed. Er is geen betrouwbare manier om van tevoren te voorspellen wie gevoelig is.

Vergeetprotocol voor desogestrel 75 mcg

De maximale tolerantieperiode voor desogestrel 75 mcg is 36 uur, gemeten vanaf het gebruikelijke innametijdstip. Dit is 12 uur langer dan de gecombineerde pil en maakt desogestrel iets vergeetvrij bij wisselende dagindelingen.

Bij vergeten minder dan 36 uur: neem de tablet direct in en ga door met het gewone schema. Geen aanvullende anticonceptie nodig.

Bij vergeten langer dan 36 uur: neem de vergeten tablet zo snel mogelijk in (ook als dat twee tabletten tegelijk is).

Gebruik aanvullende anticonceptie (condoom) gedurende de volgende twee volledige dagen. Als u in de 48 uur voor het vergeten geslachtsgemeenschap had, overweeg dan noodanticonceptie.

Desogestrel kopen via recept in Nederland

Desogestrel is uitsluitend op doktersrecept verkrijgbaar in Nederland. Via Prescriptsy kunt u een online consultatie aanvragen bij een geregistreerde Nederlandse arts.

De arts beoordeelt uw geschiktheid voor desogestrel op basis van uw medische voorgeschiedenis, medicatiegebruik en anticonceptiewens.

Bij geschiktheid wordt een recept uitgeschreven dat bij elke apotheek in Nederland kan worden ingewisseld.

Vrouwen tot 21 jaar: desogestrel wordt vergoed vanuit de basisverzekering onder de Zorgverzekeringswet (Zvw). Vrouwen van 21 jaar en ouder betalen de kosten zelf, tenzij er een medische indicatie is voor hormonale anticonceptie (bijvoorbeeld endometriose of hevig menstrueel bloedverlies), in welk geval vergoeding via aanvullende verzekering of basisverzekering mogelijk is. Generieke desogestrel is relatief goedkoop; de maandelijkse kosten liggen doorgaans tussen de 5 en 10 euro.

Desogestrel en het risico op bloedstolsels (trombose)

Een van de meest gestelde vragen bij de keuze voor anticonceptie is het tromboserisico. De gecombineerde pil verhoogt het risico op diepe veneuze trombose (DVT) en longembolie (LE) met een factor twee tot zes ten opzichte van niet-gebruikers, afhankelijk van het progestageen en de oestrogeendosis. Dit risico is het grootst in de eerste drie maanden van gebruik.

Desogestrel 75 mcg (progestageen-only pil) heeft een aanzienlijk gunstiger tromboseprofiel. Grote epidemiologische studies tonen geen significant verhoogd risico op veneuze trombo-embolie bij gebruik van de progestageen-only pil.

Het ontbreken van een oestrogeencomponent is hiervoor bepalend, omdat oestrogenen de leverfactoren voor bloedstolling activeren.

Voor vrouwen met een trombose in de voorgeschiedenis, een erfelijke trombosestoornis (factor V Leiden, proteïne C- of S-deficiëntie, antitrombinedeficiëntie) of obesitas (BMI boven 30) is desogestrel 75 mcg een veilige anticonceptiekeuze, mits beoordeeld door een arts.

Alternatieven zijn het koperIUD (Paragard, niet-hormonaal) of het hormoonspiraal (Mirena) dat ook een progestageen-only systeem is met minimale systemische absorptie.

Interactie van desogestrel met andere geneesmiddelen

Enzyminducerende geneesmiddelen verlagen de effectiviteit van desogestrel door versnelde afbraak.

De meest klinisch relevante zijn: rifampicine (gebruikt bij tuberculose), anti-epileptica zoals fenytoïne, carbamazepine, oxcarbazepine, valproaat (in mindere mate), topiramaat en barbituraten.

Ook rifabutine en het fytotherapeutisch preparaat sint-janskruid (Hypericum perforatum) zijn enzyminducerend.

Bij gebruik van enzyminducerende middelen gedurende kortere behandelperiodes (tot 28 dagen) en daarna nog 28 dagen: gebruik aanvullende barrièrecontraceptie.

Bij langdurig gebruik van enzyminducerende medicatie is een niet-hormonale anticonceptiemethode of een hormoonhoudend IUD te overwegen, omdat de beschermingsgraad van de minipil onvoldoende kan zijn.

Sommige hiv-remmers (ritonavir, nelfinavir, lopinavir) werken enzyminducerend en kunnen de concentraties van desogestrel verlagen. Andere hiv-remmers (atazanavir, ritonavir als booster) kunnen de concentraties juist verhogen. Consulteer uw arts of apotheker voor specifiek advies bij hiv-behandeling.

Antibiotica (amoxicilline, tetracycline, azitromycine) zijn niet enzyminducerend en verlagen de effectiviteit van desogestrel niet.

De vroegere aanbeveling om bij antibioticagebruik aanvullende anticonceptie te gebruiken is verlaten in de NHG-Standaard en de KNMP-richtlijn, tenzij de antibiotica ernstige diarree of braken veroorzaken die de absorptie beïnvloeden.

Desogestrel na een abortus of miskraam

Na een eerste trimester miskraam of abortus provocatus kan direct met desogestrel worden begonnen (op dezelfde dag of binnen vijf dagen). Er is dan onmiddellijk anticonceptieve bescherming.

Na een tweede trimester miskraam of abortus provocatus geldt een wachttijd tot de baarmoeder is teruggekeerd naar de normale grootte; begin dan uiterlijk op dag 21 na de ingreep.

De NHG-Standaard Anticonceptie en FIOM-richtlijnen adviseren het anticonceptiegesprek bij alle vrouwen in de vruchtbare leeftijd na een abortus of miskraam te voeren, inclusief bespreking van de voor- en nadelen van desogestrel ten opzichte van andere methoden.

Desogestrel versus het implantaat (Nexplanon): wat past bij mij?

Zowel desogestrel 75 mcg als het etonogestrel-implantaat (Nexplanon) zijn progestageen-only anticonceptiemethoden met ovulatiereming als primair mechanisme. Ze bieden beide een hoge betrouwbaarheid.

Het implantaat is ingegeven in de bovenarm en beschermt drie jaar lang, zonder dat dagelijkse inname nodig is.

Desogestrel vereist dagelijkse inname maar biedt meer flexibiliteit: de vrouw kan zelf stoppen wanneer gewenst.

Het bijwerkingenprofiel van beide methoden is vergelijkbaar: onregelmatig bloedverlies, stemmingsveranderingen, acne en verminderd libido zijn bij beiden beschreven.

Welke methode het beste past hangt af van de persoonlijke voorkeur, de wens voor meer of minder medische tussenkomst, en de inschatting van de therapietrouw bij dagelijkse inname.

Desogestrel bij perimenopauze en overgang

Vrouwen in de perimenopauze (de overgang naar de menopauze, doorgaans 45 tot 55 jaar) kunnen desogestrel gebruiken als anticonceptie.

Ondanks afnemende vruchtbaarheid is zwangerschap niet uitgesloten tot de menopauze is bevestigd.

Desogestrel heeft bovendien de bijkomstigheid dat het hevige of pijnlijke menstruaties kan verminderen, wat voor vrouwen in de perimenopauze voordelig kan zijn.

De vraag wanneer met anticonceptie te stoppen in de perimenopauze is individueel. De KNMP en NHG adviseren anticonceptie te continueren tot 12 maanden na de laatste menstruatie (bij vrouwen ouder dan 50 jaar) of 24 maanden (bij vrouwen jonger dan 50 jaar).