Maxalt

Maxalt on Prescriptsy

Maxalt wordt op Prescriptsy beschreven als onafhankelijke productinformatie.

U leest hier hoe online consultatie werkt, welke medische controles partnerklinieken uitvoeren en welke factoren u kunt vergelijken voordat u een aanbieder kiest.

Wij verkopen zelf geen medicatie, maar helpen u erkende zorgpartners te vergelijken op prijs, leveringssnelheid, service en betrouwbaarheid.

Maxalt is de merknaam voor rizatriptan, een triptaan die behoort tot de meest effectieve klasse van acute migraine-behandelingen.

Rizatriptan werkt via selectieve stimulering van de serotoninereceptorsubtypes 5-HT1B en 5-HT1D, wat leidt tot vasoconstrictie van de dilateerde intracraniele bloedvaten en remming van de vrijgifte van pijngerelateerde neuropeptiden door trigeminusneuronen.

Het CBG heeft Maxalt geregistreerd voor de acute behandeling van migraineaanvallen met of zonder aura bij volwassenen.

Maxalt is beschikbaar als filmomhulde tabletten van 5 mg en 10 mg, en als smelttabletten (wafers) van 10 mg die zonder water op de tong worden opgelost.

De Nederlandse Hoofdpijn Vereniging (NHV) en het NHG positioneren rizatriptan als een effectief middel van eerste of tweede keus voor de acute behandeling van matige tot ernstige migraineaanvallen.

Prescriptsy werkt samen met CBG-geregistreerde artsen die online consulten uitvoeren voor migraine en chronische hoofdpijn. Meer informatie over gerelateerde middelen vindt u op onze pagina over Sumatriptan en Eletriptan.

Werkzame stof en farmacologische classificatie van rizatriptan

Rizatriptan (chemische naam: N,N-dimethyl-5-(1H-1,2,4-triazool-1-ylmethyl)-1H-indool-3-ethanamine) is een selectieve agonist van de serotoninereceptoren 5-HT1B en 5-HT1D.

De triptanen als klasse zijn ontwikkeld op basis van de theorie dat migraineaanvallen gepaard gaan met dilatatie van de extracraniële en intracraniële bloedvaten (in het bijzonder de meningeale vaten) en met activering van het trigeminovasculaire systeem, wat leidt tot neurogene ontsteking en de typische bonkende, eenzijdige pijn van migraine.

Rizatriptan bindt met hoge selectiviteit aan 5-HT1B-receptoren op de gladde spierlaag van de craniële bloedvaten en veroorzaakt vasoconstrictie, waardoor de pathologische vasodilatatie wordt omgekeerd.

Via binding aan 5-HT1D-receptoren op de presynaptische terminale van trigeminusneuronen remt rizatriptan de vrijgifte van substance P, CGRP (calcitonine-gen-gerelateerd peptide) en andere inflammatoire neuropeptiden.

CGRP speelt een centrale rol in de pathofysiologie van migraine; remming van de vrijgifte ervan draagt significant bij aan de pijnverlichting.

Rizatriptan heeft een uitstekende farmacokinetiek: orale biologische beschikbaarheid van circa 45%, maximale plasmaconcentratie bereikt na 1 tot 1,5 uur, en een halfwaardetijd van circa 2 tot 3 uur.

De snelle absorptie maakt rizatriptan een van de snelst werkende triptanen. De ATC-code is N02CC04.

Geregistreerde indicaties en klinische toepassingen

Acute behandeling van migraine

Maxalt is uitsluitend geregistreerd voor de acute (abortieve) behandeling van migraineaanvallen met of zonder aura bij volwassenen.

Het middel is effectief voor het verminderen of elimineren van migraine-hoofdpijn, misselijkheid, braken, en licht- en geluidsgevoeligheid.

Maxalt werkt niet preventief en dient alleen te worden ingenomen bij een acute aanval, niet als dagelijkse onderhoudsmedicatie.

In gerandomiseerde klinische studies bereikt rizatriptan 10 mg bij circa 67-77% van de patienten pijnverlichting na 2 uur (definitie: pijnscore gaat van matig of ernstig naar mild of geen pijn).

Volledige vrijheid van pijn na 2 uur wordt bereikt bij circa 40-47% van de patienten.

Rizatriptan 10 mg heeft in head-to-head vergelijkingen een snellere werking aangetoond dan sumatriptan 100 mg en is gelijk of superieur in effectiviteit vergeleken met eletriptan 40 mg en almotriptan 12,5 mg.

Triptaan-naieve versus triptaan-ervaren patienten

Maxalt is geschikt zowel voor patienten die voor het eerst een triptaan gebruiken als voor patienten die al eerder een andere triptaan (sumatriptan, eletriptan, almotriptan) hebben geprobeerd.

Sommige patienten reageren beter op de ene triptaan dan op de andere; overschakelen naar rizatriptan bij onvoldoende respons op een andere triptaan is klinisch gevalideerd en aanbevolen in de NHV-richtlijn.

Dosering en gebruikswijze in de Nederlandse praktijk

De aanbevolen dosis is 10 mg bij aanvang van een migraineaanval.

De smelttablet (wafer) van 10 mg wordt op de tong gelegd en lost op zonder water, wat bijzonder praktisch is bij de misselijkheid die migraineaanvallen kan begeleiden.

De reguliere tablet wordt ingenomen met water. Beide formuleringen hebben vergelijkbare farmacokinetiek.

Maxalt werkt het best wanneer het vroeg in de aanval wordt ingenomen, bij voorkeur bij aanvang van de hoofdpijn en niet in de aura-fase.

Indien de eerste dosis onvoldoende effect heeft voor dezelfde aanval, mag de dosis niet worden herhaald.

Indien de aanval na een pijnvrij interval terugkeert, mag een tweede dosis van 10 mg worden ingenomen, met een minimum interval van 2 uur na de eerste dosis.

De maximale dagdosis is 20 mg. Bij gebruik van propranolol dient de dosis te worden verlaagd naar 5 mg (maximaal 15 mg per 24 uur).

Vergelijking met andere triptanen

Rizatriptan versus sumatriptan

Rizatriptan 10 mg heeft in meta-analyses een snellere werking en hogere pijnvrijheid na 2 uur aangetoond vergeleken met sumatriptan 100 mg.

Sumatriptan is ook beschikbaar als subcutane injectie (6 mg) voor zeer ernstige aanvallen; de injectie heeft de snelste werking van alle triptanen.

Voor oraal gebruik heeft rizatriptan een gunstiger werkingsprofiel.

Rizatriptan versus eletriptan

Eletriptan 40 mg is vergelijkbaar met rizatriptan 10 mg in effectiviteit. Eletriptan heeft een langere werkingsduur (halfwaardetijd 4-5 uur) wat gunstig kan zijn bij langdurige aanvallen. Rizatriptan heeft een iets snellere aanvang van werking.

Selectie van de juiste triptaan

De NHV en het NHG adviseren de triptaankeuze te baseren op het individuele profiel van de migraineaanval (snelheid van optreden, duur, mate van misselijkheid), de voorkeur van de patient en de respons op eerdere behandelingen.

Bij snel opkomende, kortdurende aanvallen zijn snelwerkende triptanen zoals rizatriptan of almotriptan geschikt.

Bij langdurige aanvallen met hoog terugkeerrisico verdienen triptanen met een langere halfwaardetijd (eletriptan, naratriptan) de voorkeur.

Bijwerkingen en tolerantie

Maxalt wordt over het algemeen goed verdragen. Duizeligheid en slaperigheid zijn de meest frequente bijwerkingen.

Drukgevoel of zwaar gevoel op de borst is een bekende maar gewoonlijk onschadelijke bijwerking die door triptaan-geïnduceerde vasoconstrictie wordt veroorzaakt; bij aanhoudend of ernstig drukgevoel op de borst dient cardiale pathologie te worden uitgesloten.

Misselijkheid en tintelingen zijn beschreven bij een deel van de gebruikers. Hoofdpijn door medicatieovergebruik is een klinisch relevant risico bij frequent gebruik.

Geneesmiddeleninteracties

MAO-remmers

Combinatie van rizatriptan met MAO-A- of MAO-B-remmers (fenelzine, tranylcypromine, moclobemide, selegiline) is absoluut gecontraïndiceerd vanwege het sterk verhoogde risico op serotoninesyndroom en extreme bloeddrukstijging. Maxalt mag pas worden gebruikt minimaal 2 weken na staken van een MAO-remmer.

Ergotamine en dihydroergotamine

Gelijktijdig gebruik van Maxalt met ergotamine of dihydroergotamine (of ergot-derivaten) is gecontraïndiceerd vanwege additief vasoconstrict risico. Een interval van minimaal 24 uur dient te worden aangehouden bij wisseling van ergotamine naar rizatriptan of andersom.

Propranolol

Propranolol remt de metabolisering van rizatriptan via MAO-A-remming, wat leidt tot een verhoging van de rizatriptan-plasmaconcentraties met circa 70%. Patienten die propranolol gebruiken voor migraineprofylaxe of om andere redenen dienen Maxalt alleen in de 5 mg dosering te gebruiken.

Serotonerg werkende geneesmiddelen

Combinatie van rizatriptan met SSRI's, SNRI's of andere serotonerg werkende middelen vereist voorzichtigheid vanwege het risico op serotoninesyndroom.

Symptomen van serotoninesyndroom zijn: agitatie, verwardheid, tremor, myoclonieën, hyperthermie, tachycardie en hypertensie. Bij optreden van deze symptomen dient onmiddellijk medische hulp te worden gezocht.

Gebruik in bijzondere situaties

Patienten met cardiovasculaire risicofactoren

Bij patienten met cardiovasculaire risicofactoren (roken, hypertensie, diabetes, hypercholesterolemie, obesitas, familiegeschiedenis van hart- en vaatziekten) dient de indicatie voor Maxalt zorgvuldig te worden beoordeeld.

Bij twijfel is cardiovasculaire evaluatie (ECG, beoordeling van het vasculaire risicoprofiel) voor aanvang van behandeling aangewezen. De eerste dosis kan in dergelijke gevallen onder medisch toezicht worden gegeven.

Patienten met leverinsufficiëntie

Bij lichte tot matige leverinsufficiëntie is de aanbevolen dosis 5 mg. Gebruik bij ernstige leverinsufficiëntie is gecontraïndiceerd vanwege sterk verminderde metabolisering.

Zwangerschap en lactatie

Er zijn beperkte gegevens over het gebruik van rizatriptan tijdens de zwangerschap. Gebruik dient te worden vermeden tenzij absoluut noodzakelijk.

Rizatriptan gaat over in de moedermelk; borstvoeding dient gedurende 24 uur na inname van Maxalt te worden onderbroken bij gebruik van de 10 mg dosis.

Migraine: achtergrondinformatie voor de patient

Migraine is een chronische neurologische aandoening die wordt gekenmerkt door terugkerende matige tot ernstige eenzijdige kloppende hoofdpijn, vaak gepaard met misselijkheid, braken, licht- en geluidsgevoeligheid.

Migraine treft circa 12% van de Nederlandse bevolking en is significant vaker bij vrouwen (15-18%) dan bij mannen (6-8%).

De aanvallen duren gewoonlijk 4 tot 72 uur en zijn invaliderend voor dagelijks functioneren.

Circa 25% van de migrainepatienten heeft aura: neurologische verschijnselen (visuele stoornissen, tintelingen, spraakproblemen) die 20 tot 60 minuten voor de hoofdpijn optreden.

De behandeling van migraine omvat acute behandeling (triptanen, NSAID's, paracetamol, anti-emetica) en profylactische behandeling (propranolol, metoprolol, valproaat, topiramaat, amitriptyline, CGRP-antilichamen zoals erenumab).

Maxalt behoort tot de acute behandelopties en is een middel van eerste keus bij patienten bij wie gewone pijnstillers (paracetamol, NSAID's) onvoldoende effectief zijn.

Vergoeding en beschikbaarheid in Nederland

Maxalt als merkmedicijn en generieke rizatriptan vallen onder de basisverzekering (Zvw) bij de geregistreerde indicatie migraine. Generieke rizatriptan is aanzienlijk goedkoper dan het merkmedicijn Maxalt.

De apotheker kan desgewenst generieke rizatriptan afleveren. Patienten dienen rekening te houden met het eigen risico van 385 euro per jaar.

Praktische adviezen voor patienten

• Neem Maxalt in bij aanvang van de hoofdpijn, niet in de aura-fase en niet preventief.
• Gebruik de smelttablet als u misselijk bent bij een aanval; deze lost op de tong op zonder water.
• Neem nooit meer dan 20 mg per 24 uur.
• Gebruik Maxalt niet meer dan 2-3 keer per week om hoofdpijn door medicatieovergebruik te voorkomen.
• Informeer uw arts als u propranolol gebruikt; de dosis dient dan te worden verlaagd naar 5 mg.
• Gebruik Maxalt niet bij drukgevoel op de borst dat aanhoudt of erger wordt; raadpleeg dan uw arts.
• Informeer uw arts bij hartklachten, hoge bloeddruk of een doorgemaakt infarct of beroerte.
• Meld bijwerkingen bij Lareb via lareb.nl.

Wetenschappelijke bronnen en richtlijnen

• CBG-SmPC Maxalt/rizatriptan, cbg-meb.nl
• NHG-standaard Hoofdpijn, nhg.org
• Nederlandse Hoofdpijn Vereniging (NHV), behandelrichtlijn migraine
• KNMP Farmacotherapeutisch Kompas migraine, knmp.nl
• Lareb bijwerkingenrapportages rizatriptan, lareb.nl
• Tfelt-Hansen P et al. Migraine, a review of the evidence for treatment. European Journal of Neurology. 2006
• Ferrari MD et al. Oral triptans (serotonin 5-HT1B/1D agonists) in acute migraine treatment. Lancet. 2001;358:1668-1675