Fucidin

Fucidin (natriumfusidaat) is een fusidaat antibioticum dat specifiek wordt ingezet voor de behandeling van huidinfecties veroorzaakt door Staphylococcus aureus, inclusief MRSA-stammen.

Het is beschikbaar als crème, zalf en tabletten.

Natriumfusidaat remt de bacteriele eiwitsynthese door binding aan elongatiefactor G (EF-G) en is geregistreerd door het CBG voor stafylokokkeninfecties van de huid en weke delen.

Wilt u Fucidin kopen zonder recept?

Via Prescriptsy kunt u Fucidin bestellen met een online consult. Onze erkende partnerapotheken leveren originele medicijnen met discrete verzending.

Fucidin on Prescriptsy

Fucidin wordt op Prescriptsy beschreven als onafhankelijke productinformatie.

U leest hier hoe online consultatie werkt, welke medische controles partnerklinieken uitvoeren en welke factoren u kunt vergelijken voordat u een aanbieder kiest.

Wij verkopen zelf geen medicatie, maar helpen u erkende zorgpartners te vergelijken op prijs, leveringssnelheid, service en betrouwbaarheid.

Fucidin (natriumfusidaat) is een fusidaat antibioticum dat door het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) is geregistreerd in Nederland voor de behandeling van bacteriële huidinfecties veroorzaakt door Staphylococcus aureus.

Het geneesmiddel heeft een uniek werkingsmechanisme dat verschilt van alle andere klassen van antibiotica en is effectief bij zowel meticilline-gevoelige S.

aureus (MSSA) als bij een deel van de meticilline-resistente stammen (MRSA). Fucidin is in Nederland verkrijgbaar als crème 2%, zalf 2% en tabletten 250 mg.

Prescriptsy biedt patiënten in Nederland toegang tot gecertificeerde artsen voor de diagnose en behandeling van huidinfecties. Gerelateerde antibiotische behandelingen zijn beschikbaar op onze pagina's over Mupirocine en Flucloxacilline.

Werkzame stof en farmacologische klasse van Fucidin

Natriumfusidaat is het werkzame bestanddeel van Fucidin. Fusidinezuur is een tricyclisch terpenoïde verbinding met een steroïdachtige structuur, maar zonder glucocorticoidactiviteit.

Het behoort tot de fusidaten, een kleine klasse van antibiotica die structureel uniek zijn en geen verwantschap hebben met bètalactam-antibiotica, macroliden, fluorochinolonen of andere antibiotica-klassen.

Deze structurele eigenheid verklaart het unieke werkingsmechanisme en de afwezigheid van kruisresistentie met de meeste andere antibiotica.

De hoge lipofilie van natriumfusidaat zorgt voor uitstekende penetratie in huid- en weke-delenweefsel. Na topische applicatie bereikt fusidaat concentraties in de dermis die de MIC van S.

aureus (doorgaans 0,03-0,25 mcg/ml) met een factor 10 tot 100 overschrijden.

De weefselconcentraties zijn hogere dan de serumconcentraties bij topisch gebruik, wat de effectiviteit voor huidinfecties met beperkte systemische blootstelling combineert.

Natriumfusidaat heeft een smal werkingsspectrum: het is primair actief tegen Staphylococcus aureus (inclusief MSSA en veel MRSA-stammen), coagulase-negatieve stafylokokken en Clostridium species.

Het heeft geen relevante activiteit tegen gramnegatieve bacterieen, streptokokken of anaeroben. Dit smalle spectrum is farmacologisch wenselijk (minder impact op commensale flora), maar beperkt de indicaties tot stafylokokkeninfecties.

Werkingsmechanisme van natriumfusidaat

Natriumfusidaat remt de bacteriële eiwitsynthese door binding aan de elongatiefactor G (EF-G), ook wel translocase genoemd.

EF-G is een GTPase die verantwoordelijk is voor de translokatie van het ribosoom langs het mRNA tijdens de elongatiefase van de eiwitsynthese.

Na GTP-hydrolyse ondergaat EF-G een conformatieverandering waarmee het loskomt van het ribosoom en GDP vrijgeeft.

Fusidaat bindt met hoge affiniteit aan het EF-G-GDP-ribosoomcomplex en stabiliseert dit complex in de posthydrolyse-conformatie.

Hierdoor kan EF-G het ribosoom niet verlaten en wordt het ribosoom geblokkeerd na elke translocatiestap.

De verdere synthese van het polypeptide wordt verhinderd omdat het ribosoom niet opnieuw kan worden beladen met een aminoacyl-tRNA.

Dit leidt tot bacteriostase bij lage concentraties en tot bacteriolyse bij hogere concentraties zoals in de huid worden bereikt na topische applicatie.

Het remmingsmechanisme is uniek voor fusidaten; geen enkel ander klinisch gebruikt antibioticum werkt via EF-G-remming.

Dit verklaart de volledige afwezigheid van kruisresistentie met andere antibioticaklassen op het niveau van het primaire doel. Resistentie bij S.

aureus kan optreden via chromosomale mutaties in het fusA-gen (codeert voor EF-G) of via plasmide-gemedieerde enzymen (FusB, FusC, FusD) die EF-G beschermen voor fusinaatbinding.

Indicaties voor Fucidin in Nederland

Fucidin topisch (crème en zalf) is in Nederland geregistreerd voor de behandeling van oppervlakkige bacteriële huidinfecties veroorzaakt door Staphylococcus aureus. De primaire indicaties conform de SmPC en de NVDV-richtlijn Bacteriële Huidinfecties zijn:

Impetigo (krentenbaard): impetigo contagiosa en impetigo bullosa veroorzaakt door S. aureus zijn de meest voorkomende indicaties voor topisch Fucidin in de Nederlandse huisartsenpraktijk.

De NHG-standaard Bacteriële Huidinfecties adviseert topische mupirocine of topisch fusidaat als eerstekeuzebehandeling bij gelokaliseerde impetigo bij kinderen en volwassenen, afhankelijk van resistentiepatronen en beschikbaarheid.

Bij uitgebreide of gecompliceerde impetigo wordt systemisch antibioticum (flucloxacilline) aanbevolen.

Folliculitis en furunculose: ontsteking van haarfollikels (folliculitis) en diepere infecties (furunculose) door S. aureus reageren goed op topisch Fucidin.

Oppervlakkige folliculitis (Bockhart impetigo) wordt behandeld met Fucidin crème of zalf gedurende 7 tot 10 dagen. Furunculose met fluctuerende zwelling vereist incisie en drainage naast antibiotische behandeling.

Secondair geïnfecteerde huidaandoeningen: geïnfecteerd atopisch eczeem, geïnfecteerde psoriasisplaques of geïnfecteerde traumatische wonden met S. aureus-kolonisatie worden behandeld met topisch fusidaat.

De combinatie van een corticosteroïd met fusidaat (Fucidin-H crème, hydrocortison 1% met natriumfusidaat 2%) is beschikbaar voor geïnfecteerd inflammatoir eczeem wanneer gelijktijdige behandeling van infectie en inflammatie gewenst is.

Systemische behandeling (tabletten) is geïndiceerd bij ernstigere infecties: osteomyelitis, septische artritis, diepe weke-deleninfecties en S. aureus-bacteriemie, altijd in combinatie met een tweede antibioticum. MRSA-behandeling met fusidaat gebeurt in overleg met een infectioloog.

Fucidin-H: combinatiepreparaat voor geïnfecteerd eczeem

Fucidin-H crème bevat natriumfusidaat 2% gecombineerd met hydrocortison 1% (klasse I corticosteroïd). Dit combinatiepreparaat is specifiek geïndiceerd voor kortstondige behandeling van geïnfecteerd atopisch eczeem of geïnfecteerde contactdermatitis bij volwassenen en kinderen boven 6 jaar.

Het hydrocortison behandelt de inflammatoire component van het geïnfecteerde eczeem (roodheid, jeuk, oedeem), terwijl fusidaat de S. aureus-infectie elimineert.

Klinische studies tonen dat de combinatie effectiever is dan elk bestanddeel afzonderlijk bij geïnfecteerd eczeem.

De behandelduur dient beperkt te blijven tot 7 tot 14 dagen vanwege het risico op corticosteroïd-geïnduceerde huidatrofie bij langdurig gebruik van de combinatie.

De NHG-standaard Eczeem benoemt Fucidin-H als optie bij atopisch eczeem met klinisch tekenen van bacteriële superinfectie (pustelvorming, impetiginisering, korstvorming met gele krusten). Bij uitgebreide infectie of bij systemische tekenen (koorts) wordt verwezen naar de dermatoloog of worden systemische antibiotica overwogen.

Dosering en gebruikswijze van Fucidin

Fucidin crème 2% en Fucidin zalf 2%: breng tweemaal tot driemaal daags een dun laagje aan op de aangedane huid.

Reinig de huid voor aanbrengen zacht met water en dep droog. Gebruik schone handen of een wattenstaafje om kruisbesmetting te voorkomen bij infectieuze laesies.

De crème is bij voorkeur geschikt voor natte of intertrigo-laesies en dagelijkse toepassing; de zalf voor droge, korstvormende laesies.

De aanbevolen behandelduur is 7 tot 10 dagen voor oppervlakkige huidinfecties. Verleng de behandeling niet zonder overleg met uw arts; langdurig gebruik bevordert resistentieontwikkeling bij S. aureus.

Beoordeel de behandelrespons na 5 tot 7 dagen; bij onvoldoende verbetering dient de diagnose te worden herzien en een wondkweek te worden ingezet.

Fucidin tabletten 250 mg voor volwassenen: de standaarddosis is 500 mg (2 tabletten) driemaal daags gedurende 7 tot 14 dagen, afhankelijk van de indicatie.

Neem de tabletten in met voedsel of een glas melk om gastro-intestinale bijwerkingen te beperken.

Bij ernstige infecties kan de dosis worden verhoogd tot 1000 mg driemaal daags in overleg met de behandelend arts.

Fucidin en de Nederlandse zorgverzekering

In Nederland is Fucidin (crème, zalf, tabletten) opgenomen in het Geneesmiddelenvergoedingssysteem (GVS) en wordt vergoed op recept bij de geregistreerde indicaties.

Het eigen risico van €385 per jaar (2024) geldt voor geneesmiddelen die via de basisverzekering worden vergoed.

Patiënten die hun eigen risico al hebben verbruikt voor andere zorgkosten, betalen geen bijdrage meer bij de apotheek.

Fucidin-H crème (combinatiepreparaat) valt eveneens in het vergoede pakket bij de geregistreerde indicatie (geïnfecteerd eczeem). Generieke natriumfusidaat-crème en -zalf zijn beschikbaar als alternatief voor het merkmiddel Fucidin.

Uw apotheker kan meer informatie geven over de actuele preferentielijst van uw zorgverzekeraar en eventuele substitutie.

Bewaren en veilig gebruik van Fucidin

Bewaar Fucidin crème en zalf bij een temperatuur beneden 25 graden Celsius, niet invriezen. Bewaar de tabletten droog en bij een temperatuur beneden 25 graden Celsius.

Bewaar alle preparaten buiten het bereik en zicht van kinderen. Gebruik Fucidin niet na de uiterste gebruiksdatum op de verpakking.

Zorg voor hygiënisch gebruik bij infectieuze huidaandoeningen: was handen voor en na aanbrengen, gebruik indien mogelijk een disposabele applicator voor open wonden.

Sluit de tube of pot direct na gebruik. Deel het preparaat niet met anderen; huidinfecties zijn besmettelijk en kruisbesmetting van bacteriën, inclusief resistente stammen, dient te worden voorkomen.

Bij accidentele inname door kinderen of overdosering: bel het Vergiftigingen Informatie Centrum op 0800-0099 (24 uur bereikbaar). In noodgevallen: bel 112.

Fucidin bij MRSA: klinische relevantie in Nederland

Meticilline-resistente Staphylococcus aureus (MRSA) is een ernstig gezondheidsprobleem in ziekenhuizen en verpleeghuizen wereldwijd. In Nederland voert het RIVM een actief MRSA-opsporings- en inperkingsbeleid (search and destroy policy), wat resulteert in een relatief lage MRSA-prevalentie vergeleken met omringende landen. Desondanks worden MRSA-huidinfecties ook in de Nederlandse extramuraire setting gerapporteerd, met name bij varkensveehouders (LA-MRSA, ST398) en bij patiënten die zijn teruggekeerd uit landen met hoge MRSA-prevalentie.

Natriumfusidaat is actief tegen een significant deel van MRSA-stammen omdat de meticillineresistentie (PBP2a-gemedieerd) geen invloed heeft op de binding van fusidaat aan EF-G.

De gevoeligheid van MRSA voor fusidaat in Nederland is doorgaans hoger dan voor cotrimoxazol of tetracycline, hoewel resistentie bij MRSA ook toeneemt.

Bij MRSA-huidinfecties wordt fusidaat altijd gecombineerd met een tweede antibioticum (doorgaans rifampicine) om resistentieontwikkeling te voorkomen; fusidaat monotherapie bij MRSA-infecties is gecontra-indiceerd vanwege het hoge risico op snelle resistentieselectie.

De IGJ (Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd) en het RIVM bewaken MRSA-uitbraken in Nederlandse zorginstelling en bieden richtlijnen voor MRSA-screening, behandeling en contactopsporing. Bij vermoeden van MRSA-huidinfectie dient altijd een wondkweek te worden verricht met resistentiebepaling alvorens gefusidaatbehandeling te starten.

Fusidaat in de dermatologische praktijk: tips voor optimaal gebruik

Impetigo bij kinderen is een van de meest voorkomende redenen voor het voorschrijven van Fucidin door huisartsen in Nederland.

Goed begrip van de correcte toepassingstechniek door de ouders is essentieel voor therapiesucces.

Het verwijderen van de korsten door weken met lauw water voor het aanbrengen van de crème verbetert de penetratie van natriumfusidaat in de geïnfecteerde huid.

Impetigo is besmettelijk; het kind dient de school of kinderopvang niet te bezoeken totdat de laesies volledig zijn bedekt of genezen zijn, conform de richtlijnen van de GGD.

Bij geïnfecteerd eczeem is het onderscheid tussen bacteriële superinfectie (die fusidaat-behandeling rechtvaardigt) en eenvoudige eczeem-opvlakkering (die corticosteroïd-behandeling rechtvaardigt) klinisch relevant maar soms moeilijk te maken. Tekenen die wijzen op bacteriële superinfectie zijn: gele korsten, pustelvorming, snelle verspreiding en pijn. Bij gecombineerde infectie en inflammatie biedt Fucidin-H (fusidaat met hydrocortison) de mogelijkheid beide tegelijk te behandelen gedurende een beperkte kuur van 7 tot 14 dagen.

Vergelijk vergelijkbare medicijnen

Aciclovir crème Aciclovir crème 5% is een antiviraal geneesmiddel voor uitwendig gebruik bij herpes labialis (koortslippen) veroorzaakt door het herpes-simplexvirus type 1.

Het remt de v Augmentin Augmentin (amoxicilline/clavulaanzuur) is een breedspectrumantibioticum dat het bètalactam amoxicilline combineert met de bètalactamaseremmer clavulaanzuur.

Het wordt in Clindamycine Clindamycine is een lincosamide antibioticum met uitstekende activiteit tegen grampositieve en anaerobe bacterien.

Systemisch toegepast bij ernstige huid- en weke-delenin Clobex Clobex (clobetasolpropionaat 0,05%) is een klasse I (meest potent) topisch corticosteroïd beschikbaar als shampoo en spray voor behandeling van psoriasis capitis en ander Condyline Condyline bevat podofyllotoxine 0,5% oplossing voor de lokale behandeling van uitwendige genitale wratten (condylomata acuminata) bij volwassenen.

Het wordt tweemaal daag Diprosone Diprosone (betamethasonvaleriaat 0,1%) is een klasse III corticosteroïd voor uitwendig gebruik, geregistreerd door het CBG voor de behandeling van inflammatoire huidaando Fluconazol Fluconazol is een triazool-antimycoticum dat breed effectief is tegen Candida-soorten en Cryptococcus neoformans.

Het CBG heeft fluconazol geregistreerd voor de behandeli Isotretinoïne Isotretinoïne (13-cis-retinoïnezuur) is een oraal systemisch retinoïde dat is geregistreerd door het CBG voor de behandeling van ernstige nodulocystische acne vulgaris di

Behandelcategorieën

Vergelijk ook deze medicijnen

Verder verkennen