Diamicron

Diamicron on Prescriptsy

Diamicron wordt op Prescriptsy beschreven als onafhankelijke productinformatie.

U leest hier hoe online consultatie werkt, welke medische controles partnerklinieken uitvoeren en welke factoren u kunt vergelijken voordat u een aanbieder kiest.

Wij verkopen zelf geen medicatie, maar helpen u erkende zorgpartners te vergelijken op prijs, leveringssnelheid, service en betrouwbaarheid.

Diamicron MR (gliclazide modified release) is een sulfonylureum-derivaat dat wordt ingezet bij de behandeling van diabetes mellitus type 2.

Het is door het CBG geregistreerd als aanvulling op dieet en lichaamsbeweging bij onvoldoende glycemische regulatie.

Gliclazide stimuleert de insulinesecretie door de bètacellen van de alvleesklier, waardoor de bloedglucose wordt verlaagd.

De MR-formulering (modified release, vertraagde afgifte) zorgt voor een gelijkmatige werkstofafgifte gedurende de dag bij eénmalige inname bij het ontbijt.

Diamicron MR is beschikbaar in tabletten van 30 mg en 60 mg. Gliclazide is tevens verkrijgbaar als generiek preparaat.

Prescriptsy biedt patiënten met diabetes type 2 de mogelijkheid om via een online medische consultatie met een geregistreerde arts hun behandeling te evalueren en indien van toepassing een recept te ontvangen.

Zie ook onze pagina's over metformine voor informatie over eerstelijns diabetesbehandeling.

Werkingsmechanisme van gliclazide

Gliclazide behoort tot de klasse van sulfonylureumderivaten, een van de oudste en meest bewezen klassen van orale bloedglucoseverlagende geneesmiddelen.

Het werkingsmechanisme is gericht op het stimuleren van de endogene insulineproductie door de bètacellen van de eilandjes van Langerhans in de alvleesklier.

Gliclazide bindt aan sulfonylureumreceptoren (SUR1) op de bètacel. Deze binding blokkeert ATP-gevoelige kaliumkanalen (K-ATP-kanalen).

Normaal gesproken openen deze kanalen wanneer de intracellulaire ATP-concentratie laag is (bij vasten), waardoor kalium de cel verlaat en de bètacel gehyperpolariseerd blijft.

Door de sluiting van K-ATP-kanalen door gliclazide depolariseert de bètacel, waardoor voltage-afhankelijke calciumkanalen opengaan. De instroom van calcium veroorzaakt uitscheiding van insuline uit pregevormde granula.

Wat gliclazide onderscheidt van oudere sulfonylureumpreparaten zoals glibenclamide is de grotere glucoseafhankelijkheid van de insulinesecretie en een lager risico op ernstige hypoglykemie.

Gliclazide heeft bovendien gunstige cardiovasculaire eigenschappen: het remt trombocytenactivering, vermindert trombocytenadherentie aan het endotheel en verlaagt oxidatieve stress in de vaatwand.

Dit kan bijdragen aan bescherming van de microvasculaire complicaties van diabetes.

Diamicron MR versus Diamicron: het verschil

Diamicron is ook beschikbaar in een conventionele formulering (tabletten van 80 mg) met tweemaal daagse dosering.

Diamicron MR (modified release) bevat een hydrofiel matrix die een vertraagde, gelijkmatige afgifte van gliclazide over 24 uur garandeert bij eénmalige inname bij het ontbijt.

Dit verbetert de therapietrouw aanzienlijk.

Farmacokinetisch zijn er verschillen: de MR-formulering geeft een vlakkere concentratietijdcurve met lagere piekconcentraties en een langduriger werkzaamheidsprofiel.

Dit correleert klinisch met een beter postprandiaal bloedglucose-effect en mogelijk lager hypoglykemierisico vergeleken met de conventionele formulering.

De NHG-Standaard Diabetes mellitus type 2 adviseert de MR-formulering wanneer gliclazide wordt voorgeschreven, mede vanwege de verbeterde therapietrouw.

Positie in de behandeling van diabetes mellitus type 2

Volgens de NHG-Standaard Diabetes mellitus type 2 is metformine de geneesmiddelenbehandeling van eerste keuze bij diabetes type 2, mits goed verdragen en geen contra-indicaties aanwezig.

Gliclazide (als sulfonylureum) is een erkende tweede stap wanneer metformine de glycemische doelstelling niet bereikt, of als monotherapie bij contra-indicatie voor metformine (ernstige nierfunctiestoornis, intolerantie).

In de internationale context plaatst de ADA/EASD consensus 2022 SGLT2-remmers en GLP-1-receptoragonisten boven sulfonylureum als tweede stap bij patiënten met cardiovasculaire ziekte, hartfalen of chronische nierziekte vanwege bewezen orgaanprotectieve effecten.

Sulfonylureum blijft echter relevant bij patiënten zonder cardiorenale comorbiditeit, bij wie de prioriteit sterke bloedglucoseverlaging is en kosten een rol spelen.

Gliclazide heeft in de ADVANCE-studie (een grote gerandomiseerde trial) aangetoond dat intensieve bloedglucoseregulatie met gliclazide als basis de incidentie van nefropathie significant verlaagt en microvasculaire complicaties vermindert. Dit is een unieke eigenschap onder de sulfonylureumpreparaten.

Streefwaarden bij behandeling met gliclazide

De streefwaarden voor HbA1c worden in Nederland individueel vastgesteld door de behandelend arts of diabetesverpleegkundige op basis van leeftijd, levensverwachting, comorbiditeit en hypoglykemierisico. De NHG-Standaard hanteert de volgende richtlijnen:

HbA1c-streefwaarde 53 mmol/mol (7,0%) of lager: voor jongere patiënten zonder ernstige comorbiditeit en laag hypoglykemierisico.

HbA1c-streefwaarde 53 tot 64 mmol/mol (7,0 tot 8,0%): voor de meerderheid van patiënten met diabetes type 2.

HbA1c-streefwaarde tot 69 mmol/mol (8,5%) of hoger: voor fragiele ouderen, patiënten met ernstige comorbiditeit, korte levensverwachting of een voorgeschiedenis van ernstige hypoglykemie, waarbij het vermijden van hypoglykemie prioriteit heeft boven strakke regulatie.

Bijwerkingen van Diamicron MR

Hypoglykemie

Hypoglykemie is de klinisch meest relevante bijwerking en het onderscheidende risico van sulfonylureumpreparaten ten opzichte van andere klassen orale antidiabetica. Gliclazide heeft een gunstiger hypoglykemieprofiel dan glibenclamide maar een ongunstiger profiel dan DPP4-remmers, GLP-1-agonisten en SGLT2-remmers.

Factoren die hypoglykemie bevorderen: maaltijden overslaan na inname, overmatige lichamelijke inspanning zonder koolhydraatsuppletie, alcohol gebruik, nierfunctiestoornis, combinatietherapie met andere glucoseverlagende middelen. Patiënten dienen altijd snelwerkende suikers bij zich te dragen.

Gewichtstoename

Sulfonylureumpreparaten kunnen leiden tot gewichtstoename van gemiddeld 1 tot 3 kg gedurende het eerste jaar. Dit is een gevolg van de verhoogde insulinestimulatie.

Dit is een nadeel ten opzichte van metformine (gewichtsneutraal) en GLP-1-agonisten (gewichtsverlagend).

Het effect op het gewicht dient meegewogen te worden in de keuze van therapie bij patiënten bij wie gewichtsbeheersing prioriteit heeft.

Gliclazide en nierfunctie

De nieren spelen een belangrijke rol in de eliminatie van gliclazide en zijn metabolieten. Bij verslechterende nierfunctie neemt de klaring af en neemt het hypoglykemierisico toe.

Bij een eGFR minder dan 30 ml/min/1,73m2 is extra voorzichtigheid geboden en dient de dosering sterk te worden verlaagd of de behandeling gestopt.

Bij eGFR minder dan 15 ml/min/1,73m2 is gliclazide gecontra-indiceerd.

Jaarlijkse monitoring van de nierfunctie is aanbevolen bij alle patiënten die gliclazide gebruiken. Bij significante daling van de eGFR dient de dosering te worden aangepast. Uw arts of diabetesverpleegkundige kan u informeren over de optimale dosering bij uw actuele nierfunctie.

Diamicron MR kopen via recept in Nederland

Diamicron MR is uitsluitend op doktersrecept verkrijgbaar. Het geneesmiddel wordt vergoed vanuit de basisverzekering onder de Zorgverzekeringswet (Zvw) als onderdeel van de behandeling van diabetes mellitus type 2. Via Prescriptsy kunt u een online medische consultatie aanvragen waarbij uw diabetesbehandeling wordt geëvalueerd door een geregistreerde arts. Bijwerkingen kunt u melden bij Lareb (lareb.nl).

Gliclazide en cardiovasculaire veiligheid: de ADVANCE-studie

De ADVANCE-studie (Action in Diabetes and Vascular Disease: Preterax and Diamicron Modified Release Controlled Evaluation) was een grote gerandomiseerde klinische studie bij meer dan 11.000 patiënten met diabetes type 2 in 20 landen. De studie onderzocht de effecten van intensieve bloedglucosecontrole met gliclazide MR als fundament van de therapie op macro- en microvasculaire complicaties van diabetes.

De intensief behandelde groep bereikte een HbA1c van gemiddeld 6,5 procent.

De studie toonde een significante reductie van microvasculaire complicaties, met name nefropathie (nieraandoeningen door diabetes), met 21 procent relatieve risicoreductie.

Macrovasculaire complicaties (hartinfarct, CVA) werden niet significant verlaagd, maar er was ook geen verhoogde cardiovasculaire mortaliteit, een gunstig resultaat dat gliclazide onderscheidt van sommige andere sulfonylureumpreparaten.

Dit staat in contrast met de bevindingen voor glibenclamide, een ouder sulfonylureumpreparaat, waarvoor verhoogde cardiovasculaire mortaliteit is beschreven in sommige observationele studies. Gliclazide bindt de SUR2A-receptor (in het myocard) minder sterk dan glibenclamide, wat kardioprotectieve ischemische preconditionering minder beïnvloedt.

Combinatietherapie met Diamicron MR: stapsgewijze intensivering

Bij de meeste patiënten begint de behandeling van diabetes type 2 met metformine als monotherapie. Wanneer metformine de HbA1c-doelstelling niet bereikt, wordt een tweede middel toegevoegd.

De NHG-Standaard en de European Association for the Study of Diabetes (EASD) bieden een keuze afhankelijk van de individuele patiëntkenmerken.

Gliclazide als add-on bij metformine is een bewezen effectieve combinatie die de bloedglucose verder verlaagt door aanvullende insulinesecretie.

De combinatie heeft een synergistisch effect: metformine verbetert de insulinegevoeligheid van de perifere weefsels, terwijl gliclazide de insulineproductie verhoogt.

Samen bereiken ze een betere glycemische regulatie dan elk middel afzonderlijk.

Bij patiënten met gevestigde cardiovasculaire ziekte of hoog cardiovasculair risico prefereren de internationale richtlijnen (ADA/EASD consensus 2023) SGLT2-remmers (empagliflozine, dapagliflozine) of GLP-1-receptoragonisten (semaglutide, dulaglutide) als tweede stap na metformine, omdat deze geneesmiddelen orgaanbeschermende effecten hebben bewezen in grote cardiovasculaire uitkomststudies.

Gliclazide is bij deze patiënten een aanvaardbare optie als SGLT2-remmers of GLP-1-agonisten niet worden verdragen of gecontra-indiceerd zijn.

Bij patiënten zonder cardiovasculaire comorbiditeit en met als prioriteit een sterke HbA1c-daling bij lage kosten, is gliclazide een uitstekende keuze. Generieke gliclazide is aanzienlijk goedkoper dan SGLT2-remmers of GLP-1-agonisten en wordt door de meeste zorgverzekeraars verstrekt via de basisverzekering.

Hypoglykemie bij Diamicron MR: herkennen en behandelen

Elke patiënt die met gliclazide start, dient uitgebreid te worden geïnformeerd over hypoglykemie: de oorzaken, de symptomen en de correcte behandeling.

Hypoglykemie treedt op wanneer de bloedglucose daalt onder 3,9 mmol/l (70 mg/dl), hoewel symptomen per persoon variëren en bij sommige patiënten pas optreden bij lagere waarden.

Vroege symptomen van hypoglykemie zijn: transpireren, beven of trillen, hartkloppingen, bleekheid, hongergevoel, angst of nervositeit.

Deze adrennerge verschijnselen waarschuwen de patiënt en zijn doorgaans reversibel met directe inname van 15 tot 20 gram snel werkende koolhydraten: vier tot vijf druivensuikertabletten, 150 ml vruchtensap of frisdrank (geen light), of drie à vier suikerklontjes.

Ernstigere neuroglycopene symptomen treden op bij verdere bloedglucosedaling: concentratieproblemen, verwardheid, prikkelbaarheid, gezichtsstoornissen, onvast lopen en in ernstige gevallen bewusteloosheid of epileptisch insult.

In geval van bewusteloosheid moet 112 worden gebeld en glucagon worden toegediend (als beschikbaar) of intraveneuze glucose door zorgverleners.

Patiënten dienen altijd druivensuiker of vergelijkbaar bij zich te dragen.

Bij patiënten die leven of werken alleen is het aan te bevelen een medische identificatiekaart bij zich te dragen of een SOS-armband te dragen die aangeeft dat zij diabetes hebben en sulfonylureum gebruiken.

Zelfcontrole van bloedglucose bij Diamicron MR

De noodzaak van zelfcontrole (bloedglucosemeting thuis) varieert per patiënt en behandeling.

Bij patiënten die uitsluitend met gliclazide worden behandeld is dagelijkse bloedglucosemeting niet altijd vereist, maar is wel nuttig bij dosisaanpassing, bij nieuwe symptomen, tijdens ziekte of bij verandering van leefstijl.

De NHG-Standaard Diabetes mellitus type 2 adviseert dat patiënten die sulfonylureum gebruiken kennis hebben van glucosezelfmeting en de techniek beheersen voor situaties waarbij meting nuttig is.

Bij insulinegebruik naast gliclazide is dagelijkse zelfmeting standaard. Uw huisarts of diabetesverpleegkundige bepaalt in overleg het meest passende meetschema.

Diabeteszorg in Nederland: het diabeteszorgstelsel

In Nederland is de zorg voor patiënten met diabetes type 2 georganiseerd via zorggroepen en ketenzorgprogramma's, waarbij de huisarts centraal staat.

De NDF Zorgstandaard Diabetes beschrijft de minimale jaarlijkse controlemomenten: HbA1c-bepaling, nierfunctie en albumine/creatinineratio in urine, lipidenprofiel, bloeddrukmonitoring, fundoscopie (oogcontrole), voetonderzoek en evaluatie van diabetescomplicaties.

Patiënten met diabetes type 2 zijn ingeschreven bij een zorggroep die gecontracteerd is door de zorgverzekeraar. De multidisciplinaire begeleiding omvat huisarts, praktijkondersteuner (POH), diëtist, podoloog en bij complicaties internist of diabetoloog. Via Prescriptsy kunt u aanvullende consultatie aanvragen voor evaluatie van uw diabetesbehandeling of bij specifieke vragen over uw medicatie.